рдзрд░ोрд╣рд░
 |
| рджाрдоोрджрд░ рдЕрдЧ्рд░рд╡ाрд▓ |
(1) рдХोрдИ рд▓ा рдХे рдоुрдЭे рджे
рдХुрдЫ рд░ंрдЧ рднрд░े рдлूрд▓
рдХुрдЫ рдЦрдЯ्рдаे-рдоीрдаे рдлрд▓,
рдеोрдб़ी рдмाँрд╕ुрд░ी рдХी рдзुрди
рдеोрдб़ा рдЬрдоुрдиा рдХा рдЬрд▓—
рдХोрдИ рд▓ाрдХे рдоुрдЭे рджे!
рдПрдХ рд╕ोрдиा рдЬрдб़ा рджिрди
рдПрдХ рд░ूрдкों рднрд░ी рд░ाрдд,
рдПрдХ рдлूрд▓ों рднрд░ा рдЧीрдд
рдПрдХ рдЧीрддों рднрд░ी рдмाрдд—
рдХोрдИ рд▓ाрдХे рдоुрдЭे рджे!
рдПрдХ рдЫाрддा рдЫाँрд╡ рдХा
рдПрдХ рдзूрдк рдХी рдШрдб़ी,
рдПрдХ рдмाрджрд▓ों рдХा рдХोрдЯ
рдПрдХ рджूрдм рдХी рдЫрдб़ी—
рдХोрдИ рд▓ाрдХे рдоुрдЭे рджे!
рдПрдХ рдЫुрдЯ्рдЯी рд╡ाрд▓ा рджिрди
рдПрдХ рдЕрдЪ्рдЫी рд╕ी рдХिрддाрдм,
рдПрдХ рдоीрдаा рд╕ा рд╕рд╡ाрд▓
рдПрдХ рдирди्рд╣ा рд╕ा рдЬрд╡ाрдм—рдХोрдИ рд▓ाрдХे рдоुрдЭे рджे!
***
(2) рдмрд╕्рддे рдоें рдЧुрд▓рдоोрд╣рд░
рдЬाрдиे рдХौрди рд░рдЦ рдЧрдпा рдоेрд░े
рдмрд╕्рддे рдоें рдЧुрд▓рдоोрд╣рд░?
рдЫुрдЯ्рдЯी рдХा рдЬो рдШंрдЯा рдмोрд▓ा
рдоैंрдиे рдЕрдкрдиा рдмрд╕्рддा рдЦोрд▓ा,
рдорд╣-рдорд╣, рдорд╣-рдорд╣ рдорд╣рдХ рд░рд╣ा
рдмрд╕्рддे рдоें рдЧुрд▓рдоोрд╣рд░!
рдЧुрд▓рдоोрд╣рд░ рдЕंрджрд░ рд╕े рдЭाँрдХा
рд▓рдЧा рдоुрдЭे рд╡рд╣ рдЗрддрдиा рдмाँрдХा,
рдЬी рдЪाрд╣ा, рдоैं рднी рдмрди рдЬाрдКँ
рдмрд╕्рддे рдоें рдЧुрд▓рдоोрд╣рд░!
рдЧुрд▓рдоोрд╣рд░ рдЬो рдЪिрдб़िрдпा рд╣ोрддे
рдЪाрд╣े рд╡ो рдиीрдб़ों рдоें рд╕ोрддे,
рдкрд░ рд╡े рджाрдиा рдЦाрдиे рдЖрддे
рдмрд╕्рддे рдоें рдЧुрд▓рдоोрд╣рд░!
рд╕рдм рд╕ंрдЧी, рд╕рдм рд╕ाрдеी рдЖрдУ
рдЕрдкрдиे-рдЕрдкрдиे рдмрд╕्рддे рд▓ाрдУ
рд▓े рдЬाрдУ рд╕рдм рднрд░-рднрд░ рдЕрдкрдиे
рдмрд╕्рддे рдоें рдЧुрд▓рдоोрд╣рд░!
***
(3) рдоेрдШ рд░ाрдЬा, рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдХ्рдпा рд╣ै
рдоेрдШ рд░ाрдЬा, рдоेрдШ рд░ाрдЬा, рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдмिрдЬुрд░िрдпा, рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдкाрдиी,
рдЧाрдЧрд░ी рдоें рд╣рд░िрдпाрд▓ी, рдЦेрд▓ рдзाрдиी-рдзाрдиी।
рдЧाрдЧрд░ी рдоें рд╕ाрдд рд░ंрдЧ, рдЗंрдж्рд░ рдХी рд╕рднा рд╣ै
рдоेрдШ рд░ाрдЬा, рдоेрдШ рд░ाрдЬा, рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдХुрд╣ु-рдХुрд╣ु, рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдХोрдпрд▓
рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдЫрдоा-рдЫрдо рдоोрд░рдиी рдХी рдкाрдпрд▓।
рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдоिрд╕рд░ी рдХा рдШुрд▓ा рдЬ्рдпों рдбрд▓ा рд╣ै,
рдоेрдШ рд░ाрдЬा, рдоेрдШ рд░ाрдЬा, рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдХ्рдпा рд╣ै?
рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдоेрдШ рд░ाрдЧ, рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдорд▓рд╣ाрд░,
рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдЪंрдкा-рдЬूрд╣ी рдлूрд▓ों рдХी рднрд░рдоाрд░।
рдоेрдШों рдХी рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдХ्рдпा рдирд╣ीं рднрд░ा рд╣ै?
рдоेрдШ рд░ाрдЬा, рдоेрдШ рд░ाрдЬा, рдЧाрдЧрд░ी рдоें рдХ्рдпा рд╣ै।
***
(4) рдЬाрджू рдХी рдЧрдард░ी
рдЬाрджू рдХी рдПрдХ рдЧрдард░ी рд▓ाрдКँ
рдмрдЪ्рдЪों рдоें рдмрдЪ्рдЪा рдмрди рдЬाрдКँ!
рдПрдХ рдЬेрдм рд╕े рд╢ेрд░ рдиिрдХाрд▓ूँ
рдПрдХ рдЬेрдм рд╕े рднाрд▓ू,
рд╢ेрд░ рдмрд╣ुрдд рднोрд▓ा-рднाрд▓ा рд╣ो
рднाрд▓ू рд╣ो рдЭрдЧрдб़ाрд▓ू।
рджोрдиों рдХो рдЭрдЯрдкрдЯ рдЦा рдЬाрдКँ,
рдЬाрджू рдХी рдЬो рдЧрдард░ी рд▓ाрдКँ।
рдЪूрд╣ा рдПрдХ рдиिрдХрд▓ рдЧрдард░ी рд╕े
рд╣ाрдеी рдХो рджौрдб़ाрдП,
рд╣ाрдеी рдбрд░ рд╕े рдерд░-рдерд░ рдХाँрдкे
рдмिрд▓ рдоें рдЬा рдЫुрдк рдЬाрдП।
рдЪूрд╣े рдХा рдлोрдЯो рдЫрдкрд╡ाрдКँ,
рдЬाрджू рдХी рдЬो рдЧрдард░ी рд▓ाрдКँ।
рдПрдХ рдЬेрдм рд╕े рдкिрдЬ्рдЬा рдиिрдХрд▓े
рдПрдХ рдЬेрдм рд╕े рдбोрд╕ा,
рдкрд░िрдпाँ рдкिрдЬ्рдЬा рдЦाрдПँ, рддोрддा
рдоाँрдЧे рдЧрд░рдо рд╕рдоोрд╕ा।
рдбोрд╕ा рдмрдЪ्рдЪों рдоें рдмँрдЯрд╡ाрдКँ
рдЬाрджू рдХी рдЬो рдЧрдард░ी рд▓ाрдКँ,
рдмрдЪ्рдЪों рдоें рдмрдЪ्рдЪा рдмрди рдЬाрдКँ।
***
(5) рдЗрдЪ्рдЫा-рдЧीрдд
рдЯीрдЪрд░ рдЬी, рдУ рдЯीрдЪрд░ рдЬी
рдЧिрдирддी рдЦूрдм рд╕िрдЦाрдУ рдЬी,
рд▓ेрдХिрди рдкрд╣рд▓े рдмрд▓्рдмों рдоें
рдмिрдЬрд▓ी рддो рд▓े рдЖрдУ рдЬी!
рд╕ूрд░рдЬ рдЬी, рдУ рд╕ूрд░рдЬ рдЬी
рдХрднी рджेрд░ рд╕े рдЖрдУ рдЬी,
рд░ोрдЬ рдкрд╣ुँрдЪрдХрд░, рд╕ुрдмрд╣ рд╕ुрдмрд╣
рдпों рдиा рдоुрдЭे рдЬрдЧाрдУ рдЬी!
рдЫुрдЯ्рдЯी рдЬी, рдУ рдЫुрдЯ्рдЯी рдЬी
рд▓ो рдпрд╣ рдЯॉрдлी рдЦाрдУ рдЬी,
рдмрд╕, рдЗрддрдиी рд╕ी рд╡िрдирддी рд╣ै
рдЬрд▓्рджी-рдЬрд▓्рджी рдЖрдУ рдЬी।
рдкाрдкा рдЬी, рдУ рдкाрдкा рдЬी
рдмрд╣ुрдд рди рд░ोрдм рдЬрдоाрдУ рдЬी,
рджूрдз рдХрдЯोрд░ी рдоें рдкीрдХрд░
рдЪрдо्рдордЪ рд╕े рдЦिрд▓ाрдУ рдЬी।
***
(6) рдЯाँрдп-рдЯूँ, рдЯाँрдп-рдЯूँ
рдПрдХ рдеा рддोрддा, рдПрдХ рдеा рддीрддрд░,
рдЯाँрдп рдЯूँ, рдЯाँрдп рдЯूँ рджोрдиों рдЖрдП рднीрддрд░।
рдЯाँрдп рдЯूँ, рдЯाँрдп рдЯूँ рджे рджो рдПрдХ рджाрдиा,
рдоैंрдиे рдХрд╣ा, рдкрд╣рд▓े рд╕ुрдиाрдУ рдПрдХ рдЧाрдиा।
рдЯाँрдп рдЯूँ, рдЯाँрдп рдЯूँ рджोрдиों рд▓рдЧे рдЧाрдиे,
рдЧाрдиे рдХ्рдпा рд▓рдЧे, рдоेрд░े рдХाрди рд▓рдЧे рдЦाрдиे।
рджाрдиे рдХुрдЫ рдлेंрдХ рджिрдП рдоैंрдиे рдЙрдирдХे рдЖрдЧे,
рдЯाँрдп рдЯूँ, рдЯाँрдп рдЯूँ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рднाрдЧे।
***
(7) рдоेрд░ा рдШрд░
рдоेрд░े рдШрд░ рдХा рдХोрдиा
рджोрдиा рдПрдХ рд╕рд▓ोрдиा,
рдоेрд░े рдШрд░ рдХी рдеाрд▓ी
рд╣рд▓рд╡ा рдкूрд░ी рд╡ाрд▓ी।
рд╕ुрдмрд╣-рд╢ाрдо рдЦाрдХрд░
рдмिрд╕्рддрд░ рдПрдХ рдмिрдЫाрдХрд░,
рджाрджी-рджाрджा рдоेрд░े
рдмैрдаे рдоाрд▓ा рдлेрд░ें।
рдоेрд░े рдШрд░ рдПрдХ рдЧाрдп рд░े
рдХैрд╕ी рд╕ुंрджрд░ рд╣ाрдп рд░े,
рдХ्рдпों рдмैрдаा рд╣ै рдмुрдж्рдзू
рдЪрд▓ рдХे рдкीрдПँ рджुрдж्рдзू।
рдоेрд░े рдШрд░ рдХी рдмрдЧिрдпा
рдоें рдмैрдаा рдПрдХ рдмिрд░рдЧिрдпा,
рдЖрдУ рдЪрд▓ें рдЪुрди-рдЪुрди
рдоीрдаे-рдоीрдаे рдЬाрдоुрди,
рдмрдЧिрдпा рдоें рдЦाрдПँ
рдЙрд╕े рднी рдЦिрд▓ाрдПँ।
рдоेрд░े рдШрд░ рдХे рдЕँрдЧрдиा
рдоें рдкрдб़ा рдеा рдПрдХ рдХँрдЧрдиा,
рдХँрдЧрдиा рд╣ुрдЖ рджूрдмा
рд╣ै рдиा рдмाрдд рдЕрдЬूрдмा!
рджूрдмा рд╣ुрдЖ рдкेрдб़
рдкेрдб़ рд╣ुрдЖ рдоेंрдб़,
рдоेंрдб़ рдкрд░ рдЦिрд▓ौрдиे
рд╕ुрдиो рдЬी рдУ рдмौрдиे!
рдлрд▓ों рдЬैрд╕े рдлрд▓рддे рд╣ैं,
рдЪрд▓ो, рд╡рд╣ीं рдЪрд▓рддे рд╣ैं!
рдШрд░ рдоेрд░ा рдкрд╕ंрдж рд╣ै?
рд▓ेрдХिрди рд╡рд╣ рддो рдмंрдж рд╣ै।
***
(8) рд░ंрдЧ-рдмिрд░ंрдЧे рдЦेрд▓-рдЦिрд▓ौрдиे
рдЕрдо्рдоाँ, рдХौрди рдмрдиाрддा рд╣ै рдпे,
рд░ंрдЧ-рдмिрд░ंрдЧे рдЦेрд▓-рдЦिрд▓ौрдиे?
рдпрд╣ рд╕ुंрджрд░ рдЪाрднी рдХी рдЧुрдб़िрдпा
рд╕рдЬी рд╣ुрдИ рдлूрд▓ों рдХी рдХुрдб़िрдпा,
рджाрджी рдХी рддाँрдмे рдХी рд▓ुрдЯिрдпा
рджाрджा рдХी рдк्рдпाрд░ी рдЧुрдб़рдЧुрдб़िрдпा।
рдорд╣ँрдЧे-рдорд╣ँрдЧे рдЪाँрджी рд╡ाрд▓े,
рдоिрдЯ्рдЯी рд╡ाрд▓े рдФрдиे-рдкौрдиे!
рдмाрдЬाрд░ों рдоें рд▓рдЧрддा рдоेрд▓ा
рдоेрд▓े рдоें рд▓ोрдЧों рдХा рд░ेрд▓ा,
рд░ेрд▓े рдоें рд▓рдХрдб़ी рдХा рдаेрд▓ा,
рдаेрд▓े рдкрд░ рдЦेрд▓ों рдкрд░ рдЦेрд▓ा।
рдКँрдЪे-рдКँрдЪे рд╣ाрдеी-рдШोрдб़े,
рдЪूрд╣े-рдмिрд▓्рд▓ी рдмौрдиे-рдмौрдиे!
рдЙрдЫрд▓ рд░рд╣े рдкिंрдЬрдб़े рдХे рдЕंрджрд░
рдЦों-рдЦों, рдЦों-рдЦों рдХрд░рддे рдмंрджрд░,
рдХाрд▓ी рдХрдорд░ी рдУрдв़े рднाрд▓ू
рдЪूрд╣ा рдЫिрдкрдХрд░ рдЦाрддा рдЖрд▓ू।
рдХुрдЯ-рдХुрдЯ рдХрд░рддी рд╣ुрдИ рдЧिрд▓рд╣рд░ी
рджौрдб़ рд▓рдЧाрддे рдпे рдоृрдЧрдЫौрдиे!
рдЕрдо्рдоाँ, рдХौрди рдмрдиाрддा рд╣ै рдпे,
рд░ंрдЧ-рдмिрд░ंрдЧे рдЦेрд▓-рдЦिрд▓ौрдиे!
***
(9) рдЪрд▓ рдоेрд░ी рдиैрдпा
рдЪрд▓ рдоेрд░ी рдиैрдпा рдХाрдЧрдЬ рд╡ाрд▓ी।
рдпрд╣ рдиैрдпा рд░ाрдзा рдХी рдиैрдпा
рдпрд╣ рдиैрдпा рд╕ीрддा рдХी рдиैрдпा,
рдЗрд╕ рдиैрдпा рдХा рдЬрдЧрдд рдоुрд╕ाрдлिрд░
рдЗрд╕ рдиैрдпा рдХा рд░ाрдо рдЦेрд╡ैрдпा।
рдЪрд▓ рдоेрд░ी рдиैрдпा рдХाрдЧрдЬ рд╡ाрд▓ी।
рдпрд╣ рдмिрдЬрд▓ी-рдмाрджрд▓ рдХी рдиैрдпा
рдпрд╣ рдЖрд▓्рд╣ा-рдКрджрд▓ рдХी рдиैрдпा,
рдЗрд╕ рдиैрдпा рдкрд░ рдЕрдкрдиी рджुрд▓्рд╣рди
рдХो рдмैрдаाрдХрд░ рдЪрд▓ा рд░рдоैрдпा,
рдЪрд▓ рдоेрд░ी рдиैрдпा рдХाрдЧрдЬ рд╡ाрд▓ी।
рдЗрд╕ рдиैрдпा рдХे рдЬी рдоें рдЖрдП
рддो рдпрд╣ рд╕рдм рдХुрдЫ рдкाрд░ рд▓рдЧाрдП,
рдЪाрд╣े рд╣ो рдХрдмिрд░ा рдХा рдХрд░рдШा
рдпा рдоीрд░ा рдХा рддा-рддा рдеैрдпा,
рдЪрд▓ рдоेрд░ी рдиैрдпा рдХाрдЧрдЬ рд╡ाрд▓ी।
рдЬрдм-рдЬрдм рдЗрд╕рдоें рдЬрд▓ рднрд░ рдЬाрдП
рдЬрдм-рдЬрдм рдпрд╣ рдбूрдмे рдЗрддрд░ाрдП—
рд╣ाрдеीрд░ाрдЬ рдЙрд▓ीрдЪे рдкाрдиी
рдбाँрдб़ी рдеाрдоे рд╕ोрди-рдЪिрд░ैрдпा,
рдЪрд▓ рдоेрд░ी рдиैрдпा рдХाрдЧрдЬ рд╡ाрд▓ी।
***
(10) рд╣рд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ
рдк्рдпाрд░ी-рдк्рдпाрд░ी рд╣рд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ।
рд╣рд░िрдпाрд▓ी рдХे рдХрдкрдб़े рдкрд╣рдиे
рдлрд▓-рдлूрд▓ों рдХे рд╕ुंрджрд░ рдЧрд╣рдиे,
рд▓рдЧрддीं рдмिрд▓्рдХुрд▓ рдкрд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ,
рдк्рдпाрд░ी-рдк्рдпाрд░ी рд╣рд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ।
рдКрдкрд░ рдЫрддрд░ी рд╕ी рдЫाрдИ рд╣ैं
рдеोрдб़ी рдиीрдЪे рднी рдЖрдИ рд╣ैं,
рдмिрдЫी рд╣рд░ी рд╕ी рджрд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ,
рдк्рдпाрд░ी-рдк्рдпाрд░ी рд╣рд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ।
рдорди рдХрд░рддा рд╣ै, рдЙрди्рд╣ें рдЙрдаा рд▓ें
рджाँрддों рд╕े рдХुрдЪрд▓ें рдпा рдЦाрдПँ,
рдоीрдаी-рдоीрдаी рдЧрд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ।
рдк्рдпाрд░ी-рдк्рдпाрд░ी рд╣рд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ।
рдЪिрдб़िрдпाँ рдЖрддी рд╣ैं рд╕ुрд╕्рддाрдиे
рджाрдиा рдЦाрдиे, рдк्рдпाрд╕ рдмुрдЭाрдиे,
рдкाрдиी рдХी рдЧाрдЧрд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ।
рдк्рдпाрд░ी-рдк्рдпाрд░ी рд╣рд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ।
рд╣ाрде рд╣рд╡ा рдоें рд╣िрд▓ा рд░рд╣ी рд╣ैं
рдЬाрдиे рдХिрд╕рдХो рдмुрд▓ा рд░рд╣ी рд╣ैं,
рдкेрдб़ों рдХी рдлुрд▓рдЭрдб़ी рдкрдд्рддिрдпाँ
рдк्рдпाрд░ी-рдк्рдпाрд░ी рд╣рд░ी рдкрдд्рддिрдпाँ।
***
(11) рд╣рд╡ा, рдеोрдб़ा рдард╣рд░ो
рдЪрд▓ो рд╕ाрде рддैрд░ें, рдирджी рдоें рдирд╣ाрдПँ,
рдЪрд▓ो рд╕ाрде рдиाрдЪें, рдЪрд▓ो рд╕ाрде рдЧाрдПँ,
рдХрд╣ीं рд╕ाрде рдмैрдаें, рдХрд╣ाрдиी рд╕ुрдиाрдПँ,
рдХि рдЪрд╣рдХें рдЦुрд╢ी рд╕े, рдХि рд╕ीрдЯी рдмрдЬाрдПँ,
рд╣рд╡ा рдеोрдб़ा рдард╣рд░ो, рдХрд╣ाँ рдЬा рд░рд╣ी рд╣ो?
рдЪрд▓ो рддुрдордХो рд╕िрд▓рд╡ा рджें, рдорд▓рдорд▓ рдХे рдХрдкрдб़े,
рдЙрддाрд░ें рдмрджрди рд╕े рдпे рдЬाрдб़ों рдХे рд▓рдлрдб़े,
рд╣рд░ी рдШाрд╕ рдХे рдирд░्рдо рдЬूрддे рдкрд╣рдирдХрд░,
рд▓рдЧा рд▓ो рдпे рдлूрд▓ों рдХी рдЯोрдкी рд╣ै рд╕ुंрджрд░,
рд╣рд╡ा рдеोрдб़ा рдард╣рд░ो, рдХрд╣ाँ рдЬा рд░рд╣ी рд╣ो?
рдЪрд▓ो рдаंрдбा рдЭрд░рдиे рдХा рдкाрдиी рдкिрд▓ाрдПँ,
рдмुрдЭे рдк्рдпाрд╕ рддो рдмैрда рддाрд▓ी рдмрдЬाрдПँ,
рдЬो рдЪिрдб़िрдпाँ рдоिрд▓ें рддो рдЙрди्рд╣ें рд╕ाрде рд▓े рд▓ें,
рдХрд╣ीं рдЪрд▓рдХे рдоैрджाрди рдоें рдЦूрдм рдЦेрд▓ें।
рд╣рд╡ा рдеोрдб़ा рдард╣рд░ो, рдХрд╣ाँ рдЬा рд░рд╣ी рд╣ो?
***
(12) рдЪрд▓ो, рдЪрд▓ें рдкрд░िрдпों рдХे рджेрд╢
рдХिрд░рдгों рдХी рдкрддрд╡ाрд░ рдЙрдаाрдПँ
рд╣рдЗрдпो рд╣ो, рд╣рдЗрдпो рд╣ो рдЧाрдПँ,
рдЪрдв़рдХрд░ рдЪंрджा рдХी рдиैрдпा рдкрд░
рдЪрд▓ो, рдЪрд▓ें рдкрд░िрдпों рдХे рджेрд╢।
рдЪाँрджी рдХे рд╕्рдХूрд▓ рд╡рд╣ाँ рд╣ैं,
рд╕ोрдиे рдХे рдлрд▓-рдлूрд▓ рд╡рд╣ाँ рд╣ैं,
рд╣ीрд░े-рдоोрддी рдХंрдХрдб़-рдкрдд्рдерд░
рдЪрд▓ो рдЪрд▓ें, рдкрд░िрдпों рдХे рджेрд╢।
рд╡рд╣ाँ рдПрдХ рдкрд░िрдпों рдХी рд░ाрдиी
рдмोрд▓े рдоुрдЦ рд╕े рдРрд╕ी рдмाрдиी,
рдЬिрд╕рд╕े рдЭрд░рдиा рдлूрдЯे рдЭрд░-рдЭрд░
рдЪрд▓ो, рдЪрд▓ें рдкрд░िрдпों рдХे рджेрд╢।
рд╣ो рдЬाрдПँ рд╕рдм рдкूрд░े рдЕрдкрдиे
рдорди рдХे рдоीрдаे-рдоीрдаे рд╕рдкрдиे,
рд╕рдЪ, рди рдХрд░े рдорди, рдлिрд░ рд▓ौрдЯें рдШрд░
рдЪрд▓ो, рдЪрд▓ें рдкрд░िрдпों рдХे рджेрд╢।
***
(13) рдЧाँрд╡ рдХी рдЪिрд░ैрдпा
рд╕ुрдиो, рд╕ुрдиो, рдмोрд▓ рд░рд╣ी,
рдЧाँрд╡ рдХी рдЪिрд░ैрдпा।
рдЬाрдиे рдХрд╣ाँ-рдХрд╣ाँ рд╕े рдмрдЯोрд░ рд▓ाрдИ рддिрдирдХे,
рдЕंрдбे рджिрдП рдПрдХ, рджो, рддीрди, рдЪाрд░ рдЧिрдирдХे
рдШूрдо рдЧोрд▓-рдЧोрд▓ рд░рд╣ी рдЧाँрд╡ рдХी рдЪिрд░ैрдпा।
рдлुрджрдХ-рдлुрджрдХ рдбाрд▓िрдпों рдоें рдЧाрдиे рдХे рдмрд╣ाрдиे,
рдХोрдпрд▓ों рдХो рдЖँрдЦ рдоाрд░े, рдХाрдЧा рдЬी рдХो рддाрдиे।
рд░ाрдиी рдмрдиी рдбोрд▓ рд░рд╣ी рдЧाँрд╡ рдХी рдЪिрд░ैрдпा।
рд╣ाँрдбी-рд╣ाँрдбी рдЪोंрдЪ рдбाрд▓, рджाрд▓-рд░ोрдЯी рдЦा рдХे
рд╕ुрдмрд╣ рд╕ुрдмрд╣ рдЪोрд░ी-рдЪोрд░ी рдЭोंрдкрдб़ी рдоें рдЖрдХे।
рдЬाрдиे рдХ्рдпा рдЯрдЯोрд▓ рд░рд╣ी рдЧाँрд╡ рдХी рдЪिрд░ैрдпा?
***
(14) рдХौрдУं рдХी рдХाँрд╡-рдХाँрд╡
рдХौрдУं рдХी рдХाँрд╡-рдХाँрд╡, рдЪिрдб़िрдпों рдХा рд╣рд▓्рд▓ा,
рд╕ुрдмрд╣-рд╕ुрдмрд╣ рдЬाрдЧ рдЧрдпा рд╕ाрд░ा рдоुрд╣рд▓्рд▓ा।
рд░िрдХ्рд╢ों рдХी рдЯुрди-рдЯुрди, рдЗрдХ्рдХों рдХी рдЯिрдХ-рдЯिрдХ,
рд╕ाрд░्рд╡рдЬрдиिрдХ рдирд▓ рдкрд░ рд▓ोрдЧों рдХी рдЭिрдХ-рдЭिрдХ,
рдРрд╕ी рд╣ाрдеाрдкाрдИ рд╣ुрдИ, рдЙрддрд░ рдЧрдпा рдЫрд▓्рд▓ा।
рдХौрдУं рдХी рдХाँрд╡-рдХाँрд╡, рдЪिрдб़िрдпों рдХा рд╣рд▓्рд▓ा,
рд╕ुрдмрд╣-рд╕ुрдмрд╣ рдЬाрдЧ рдЧрдпा рд╕ाрд░ा рдоुрд╣рд▓्рд▓ा।
рдмाँрдз рдХे рдЕँрдЧोрдЫे рдоें рджिрди рднрд░ рдХा рдЦाрдиा,
рд╣ो рдЧрдП рдХिрд╕ाрди рдЕрдкрдиे рдХाрдо рдкрд░ рд░рд╡ाрдиा,
рдЬो рди рдХрд░े рдХाрдо рдЕрдкрдиा, рдкूрд░ा рдиिрдард▓्рд▓ा।
рдХौрдУं рдХी рдХाँрд╡-рдХाँрд╡, рдЪिрдб़िрдпों рдХा рд╣рд▓्рд▓ा,
рд╕ुрдмрд╣-рд╕ुрдмрд╣ рдЬाрдЧ рдЧрдпा рд╕ाрд░ा рдоुрд╣рд▓्рд▓ा।
рд╕ुрдмрд╣-рд╕ुрдмрд╣ рд╕ुрдирддे рд╣ी рдкी.рдЯी. рдХी рд╕ीрдЯी,
рджाрдиे рдШрд╕ीрдЯ рд▓ाрдИ рдЫोрдЯी рд╕ी рдЪींрдЯी,
рд╣рдо рднी рдмाрдЬाрд░ рдЪрд▓े рд▓ेрдиे рдХो рдЧрд▓्рд▓ा।
рдХौрдУं рдХी рдХाँрд╡-рдХाँрд╡, рдЪिрдб़िрдпों рдХा рд╣рд▓्рд▓ा,
рд╕ुрдмрд╣-рд╕ुрдмрд╣ рдЬाрдЧ рдЧрдпा рд╕ाрд░ा рдоुрд╣рд▓्рд▓ा।
***
(15) рдЖрдУ рд░ी рдиिंрджрд░िрдпा
рдЪाँрдж рдХी рд╕рд╡ाрд░ी рдкे рднाрдирдорддी рд░ाрдиी,
рд▓ाрдИ рдкिрдЯाрд░ी рднрд░ рдХिрд╕्рд╕ा-рдХрд╣ाрдиी,
рддाрд░े рджें рддाрд▓ी, рдкрд▓рдХों рдкрд░ рдкрд░िрдпाँ
рдирдЪाрдУ рд░ी рдиिंрджрд░िрдпा рдиिंрджाрд░рд╡рди рд╕े।
рд╕ूрд░рдЬ рдХी рдЧोрд▓ рдЧेंрдж, рдХिрд░рдиों рдХा рдмрд▓्рд▓ा
рд▓ेрдХे рдоुрд╣рд▓्рд▓े рднрд░ рджौрдб़ рдЖрдпा рд▓рд▓्рд▓ा,
рддाрд░ों рдХा рджूрдз-рднाрдд рднрд░-рднрд░ рдХрдЯोрд░े
рдЦिрд▓ाрдУ рд░ी рдиिंрджрд░िрдпा рдиिंрджाрд░рд╡рди рд╕े।
рдоाрддा рднрд╡ाрдиी, рди рдЯोрдЯрдХा рди рдЯोрдиा,
рдоाрдеे рдкे рдЪंрджा рдХा рджे рджे рджिрдаौрдиा।
рд╕ाрдЧрд░ рд╕े рдиोрди, рд░ाрдИ рдзрд░рддी рд╕े рд▓ेрдХрд░,
рдЪрдв़ाрдУ рд░ी рдиिंрджрд░िрдпा рдиिंрджाрд░рд╡рди рд╕े।
***
(16) рджाрджी рдЬी рдХा рдмрдХ्рд╕ा
рдкोрдеी-рдкрддрд░ा рдоंрддрд░ рд╣ै
рдЯोрдЯрдХा-рдЯोрдиा рдЬंрддрд░ рд╣ै,
рднाрдирдорддी рдЖ рдмैрдаी рд╣ैं
рд▓िрдП рдкिрдЯाрд░ी рдРंрдаी рд╣ैं,
рджाрджी рдЬी рдХे рдмрдХ्рд╕े рдоें।
рдХिрд╕्рд╕ों рдХा рдХ्рдпा рдЪрд░рдЦा рд╣ै
рдЬрд▓рдкрд░िрдпों рдХी рдмрд░рдЦा рд╣ै,
рдЙрдб़рддे рдЙрдб़рдирдЦрдЯोрд▓े рд╣ैं
рд░ाрдЬा-рд░ाрдиी рдмोрд▓े рд╣ैं,
рджाрджी рдЬी рдХे рдмрдХ्рд╕े рдоें।
рднूрдд-рдкिрд╢ाрдЪ рдордЯрдХрддे рд╣ैं
рдЖрддे рдоाрд▓ рдЧрдЯрдХрддे рд╣ैं,
рдбाрдХू рдШोрдб़े рд╡ाрд▓े рд╣ैं
рдЖрдХрд░ рдбेрд░ा рдбाрд▓े рд╣ैं,
рджाрджी рдЬी рдХे рдмрдХ्рд╕े рдоें।
рдЬрд▓्рджी рдЪрд▓ूँ рдЙрдаा рд▓ाрдКँ,
рджाрджी рдЬी рдХा рдпрд╣ рдмрдХ्рд╕ा,
рдЪुрдкрдХे-рдЪुрдкрдХे рд░рдЦ рдЖрдКँ
рдирдП рдЬрдоाрдиे рдХा рдирдХ्рд╢ा,
рджाрджी рдЬी рдХे рдмрдХ्рд╕े рдоें।
***
(17) рдирдорд╕्рдХाрд░
рдЗрд╕ рдмрд╕्рддे рдмोрдЭिрд▓ рдХो,
рдкुрд╕्рддрдХ рдХो, рдкेंрд╕िрд▓ рдХो,
рдЫुрдЯ्рдЯी рдХे рдШंрдЯों рдХो
рдЦाрдиे рдХे рдбिрдм्рдмों рдХो, рдирдорд╕्рдХाрд░!
рдЧेंрджों рдХो, рдмрд▓्рд▓ों рдХो,
рдЦेрд▓ों рдХे рд╣рд▓्рд▓ों рдХो,
рдЬीрддे рдХो, рд╣ाрд░े рдХो
рд░ेрдлрд░ी рдмेрдЪाрд░े рдХो, рдирдорд╕्рдХाрд░!
рд╕рдбреШों рдХे рдЪрдХ्рдХрд░ рдХो
рдмрд╕ рдХे рдХंрдбрдХ्рдЯрд░ рдХो,
рдЪाрд▓рдХ рдХी рдЭिрдб़рдХी рдХो
рдЦुрд▓ी рд╣ुрдИ рдЦिрдб़рдХी рдХो, рдирдорд╕्рдХाрд░!
рдоीрдаी рдЗрд╕ рдердкрдХी рдХो
рд▓ोрд░ी рдХी рдЭрдкрдХी рдХो,
рд╕рдкрдиों рдХी рдЯिрдо-рдЯिрдо рдХो
рдкрд░िрдпों рдХी рд░िрдордЭिрдо рдХो, рдирдорд╕्рдХाрд░!
рджाрджी рдХे рдоुрдЦрдб़े рдХो
рджрдж्рджा рдХे рджुрдЦрдб़ों рдХो,
рдордо्рдоा рдХी рдоिрдЯ्рдаी рдХो
рдкрдк्рдкा рдХी рдЪिрдЯ्рдаी рдХो... рдирдорд╕्рдХाрд░!
***
(18) рдмрдЪ्рдЪों рдЬैрд╕े рджीрдк
рдЫोрдЯे-рдЫोрдЯे рдирди्рд╣े-рдоुрди्рдиे рдмрдЪ्рдЪों рдЬैрд╕े рджीрдк,
рдкीрдд-рдЪрдоेрд▓ी рдФрд░ рдЪंрдкा рдХे рдлूрд▓ों рдЬैрд╕े рджीрдк।
рдмрд╣ुрдд рд╣ो рдЪुрдХे рд░ाрдЬा-рд░ाрдиी,
рдоाँ рдХрд╣ рдХोрдИ рдирдИ рдХрд╣ाрдиी,
рдоाँ рдХे рдЫेрдб़े рдирдП рдХрд╣ाрдиी-рдХिрд╕्рд╕ों рдЬैрд╕े рджीрдк,
рдирди्рд╣े-рдоुрди्рдиे рдлूрд▓ों рдЬैрд╕े, рдмрдЪ्рдЪों рдЬैрд╕े рджीрдк।
рдЙрдаा рд░ोрд╢рдиी рд╡ाрд▓ा рдмрд╕्рддा
рдлुрд▓рдЭрдб़िрдпों рд╡ाрд▓ा рдЧुрд▓рджрд╕्рддा,
рдоोрдордмрдд्рддिрдпों рдХे рдк्рдпाрд░े рд╕्рдХूрд▓ों рдЬैрд╕े рджीрдк,
рдирди्рд╣े-рдоुрди्рдиे рдлूрд▓ों рдЬैрд╕े, рдмрдЪ्рдЪों рдЬैрд╕े рджीрдк।
рддाрдЬा-рддाрдЬा рд▓рдЧा рджिрдаौрдиा
рд╕ुрдЦ рд╕े рдЭूрд▓े рдоेрд░ा рдЫौрдиा,
рдЪाँрджी рдХी рдбोрд░ी рд╕े рд▓рдЯрдХे рдЭूрд▓ों рдЬैрд╕े рджीрдк,
рдХिрд╕्рд╕ों рдЬैрд╕े рдмрдЪ्рдЪों рдЬैрд╕े, рдлूрд▓ों рдЬैрд╕े рджीрдк।
***
(19) рдРрд╕ा рдкाрда рдкрдв़ाрдКँ
рдЬाрджू рдПрдХ рд╕िрдЦाрдКँ рддुрдордХो!
рдпрд╣ рд▓ो рд░рд╕рдЧुрд▓्рд▓ा рд╣ै рдЗрд╕рдХो
рдЭрдЯрдкрдЯ рдЕрдкрдиे рдоुँрд╣ рдоें рдбाрд▓ो,
рдЦाрдУ рдордд, рдмрд╕ рдоुँрд╣ рдоें рдХुрдЫ рдкрд▓
рд░рдЦрдХрд░ рдоुँрд╣ рд╕े рдЗрд╕े рдиिрдХाрд▓ो।
рд░рд╕рдЧुрд▓्рд▓ा рдмрди рдЬाрдП рд░рд╕рднрд░ी,
рдРрд╕ी рдЬुрдЧрдд рдмрддाрдКँ рддुрдордХो।
рд▓ो рдпрд╣ рдлूрд▓, рдЗрд╕े рддुрдо рдХрд╕рдХрд░
рдЕрдкрдиी рдоुрдЯ्рдаी рдоें рднрд░ рд▓ो,
рдЙрдзрд░ рджूрд╕рд░ी рдоुрдЯ्рдаी рдЦोрд▓ो
рдоुँрд╣ рдоें рдЙрдб़ рдЬा, рдЙрдб़ рдЬा рдмोрд▓ो।
рдлूрд▓ рдЙрдб़े, рддोрддा рдмрди рдЬाрдП,
рд╕ो рддрд░рдХीрдм рд╕ुрдЭाрдКँ рддुрдордХो।
рдПрдХ рд╣ाрде рдоें рдкрдХрдб़ो рдХोрдб़ा,
рдЙрд╕े рд╣рд╡ा рдоें рдкीрдЯो рдеोрдб़ा,
рдХोрдб़ा рдЭрдЯ рдШोрдб़ा рдмрди рдЬाрдП
рдЖрдП рд╕рд░рдкрдЯ рджौрдб़ा-рджौрдб़ा।
рджुрдиिрдпा рджेрдЦ рдЪрдХिрдд рд░рд╣ рдЬाрдП,
рдРрд╕ा рдкाрда рдкрдв़ाрдКँ рддुрдордХो।
***
(20) рдЖрд▓ू рдХी рдЯिрдХ्рдХी
рдоैंрдиे рдмрдиाрдИ рдЖрд▓ू рдХी рдЯिрдХ्рдХी।
рдЖрд▓ू рдХो рдкीрд╕ा, рдбाрд▓ा рдорд╕ाрд▓ा,
рддрд▓ рдХे рдХрдв़ाрдИ рд╕े рдЙрд╕рдХो рдиिрдХाрд▓ा।
рдкрдд्рддों рдкे рдЖрдИ рдЖрд▓ू рдХी рдЯिрдХ्рдХी।
рдоैंрдиे рдмрдиाрдИ рдЖрд▓ू рдХी рдЯिрдХ्рдХी।
рдоिрд░рдЪे рдХी рдмुрдХрдиी рдеी рдЙрд╕рдоें рдЬ्рдпाрджा,
рдЦाрдиे рдХा рд╣ो рдЧрдпा рдаंрдбा рдЗрд░ाрджा।
рд░ो-рд░ो рдХे рдЦाрдИ рдЖрд▓ू рдХी рдЯिрдХ्рдХी।
рдоैंрдиे рдмрдиाрдИ рдЖрд▓ू рдХी рдЯिрдХ्рдХी।
рдЬрд▓ рдХे рдмिрдЧрдб़ рдЧрдпा рдЯिрдХ्рдХी рдХा рдоुрдЦрдб़ा,
рдЪрдЯрдиी рд╕े рдХрд╣ рдбाрд▓ा рд╕ाрд░ा рд╣ी рджुрдЦрдб़ा।
рдХрд╣ рдХे рд╢рд░рдоाрдИ рдЖрд▓ू рдХी рдЯिрдХ्рдХी।
рдоैंрдиे рдмрдиाрдИ рдЖрд▓ू рдХी рдЯिрдХ्рдХी।
рдкैрджा рди рд╣ोрддे рдЬो рдЦेрддों рдоें рдЖрд▓ू,
рдХ्рдпों рдмрдирддी рдЯिрдХ्рдХी рдпा рдХ्рдпों рдЬрд▓рддा рддाрд▓ू?
рдЦा рдХे рдкрдЫрддाрдИ рдЖрд▓ू рдХी рдЯिрдХ्рдХी।
рдоैंрдиे рдмрдиाрдИ рдЖрд▓ू рдХी рдЯिрдХ्рдХी।
***
(21) рд╕рдб़рдХ рдкрд░ рдоुрдЭे рдЬो рдоिрд▓े рдПрдХ рдкैрд╕ा
рдоैं рдЭрдЯ рд╕े рдЙрд╕े рдЕрдкрдиी рдоुрдЯ्рдаी рдоें рд▓े рд▓ूँ,
рдоैं рдЭрдЯ рд╕े рдЙрд╕े рдЕрдкрдиे рднाрдИ рдХो рджे рджूँ।
рдоैं рдЭрдЯ рд╕े рдЙрд╕े рдЕрдкрдиी рдоाँ рдХो рджिрдЦाрдКँ,
рдоैं рд╕рдмрдХो рдЪрд▓ूँ, рд▓ेрдХे рдоेрд▓ा рдШुрдоाрдКँ।
рдоैं рдЕрдкрдиे рд▓िрдП рдПрдХ рд░ोрдЯी рдЦрд░ीрджूँ,
рдоैं рдоाँ рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рдЪोрдЯी рдЦрд░ीрджूँ।
рдоैं рдЬрд▓्рджी рд╕े рднाрдИ рдХी рд╢ाрджी рдордиाрдКँ,
рдоैं рджрдж्рджा рдХो рд▓े рдЬाрдКँ, рддीрд░рде рдХрд░ाрдКँ।
рд╕рдб़рдХ рдкрд░ рдоुрдЭे рдЬो рдоिрд▓े рдПрдХ рдкैрд╕ा।
рдоैं рд░ाрдЬा рдмрдиूँ рдФрд░ рд╣ाрдеी рдкे рдШूрдоूँ,
рдоैं рдмाрдЧों рдоें рдЬाрдКँ рдФрд░ рдлूрд▓ों рдХो рдЪूрдоूँ।
рдоैं рд╕ेрдиा рд╕े рдХрд╣ рджूँ рдХि рдХрд░ рджे рдЪрдв़ाрдИ,
рдоैं рджुрд╢्рдорди рд╕े рдХрд╣ рджूँ рдХि рд▓े рдоौрдд рдЖрдИ।
рдоैं рдЬрдм рдЪाрд╣ूँ, рдШोрдб़ों рдХा рд░ाрд╢рди рдмрдв़ा рджूँ,
рдоैं рдЬрдм рдЪाрд╣ूँ, рдЪोрд░ों рдХो рдлाँрд╕ी рдЪрдв़ा рджूँ।
рдоैं рд╡ो рдкैрд╕ा рдкूрд░ा рдХा рдкूрд░ा рд▓ुрдЯा рджूँ,
рдоैं рдкैрд╕ा рд▓ुрдЯाрдХрд░ рдЧрд░ीрдмी рдоिрдЯा рджूँ।
рд╕рдб़рдХ рдкрд░ рдоिрд▓े рдЬो рдоुрдЭे рдПрдХ рдкैрд╕ा।
рдоैं рдЙрд╕ рдПрдХ рдкैрд╕े рд╕े рддोрддा рдЦрд░ीрджूँ,
рдоैं рдЙрд╕ рдПрдХ рддोрддे рдХो рдХेрд▓े рдЦिрд▓ा рджूँ।
рдоैं рдЙрд╕ рдПрдХ рддोрддे рдХो рдЬाрджू рд╕िрдЦाрдКँ,
рд╡ो рдЬाрджू рджिрдЦाрдП, рдоैं рдбрдорд░ू рдмрдЬाрдКँ।
рдоैं рдЙрд╕ рдПрдХ рдкैрд╕े рд╕े рднाрд▓ू рдирдЪाрдКँ,
рдоैं рдЙрд╕ рдПрдХ рдкैрд╕े рд╕े рдмंрджрд░ рдирдЪाрдКँ।
рдоैं рдЙрд╕ рдПрдХ рдкैрд╕े рд╕े рдирдЯ рдХो рдмुрд▓ाрдКँ,
рд╡ो рд░рд╕्рд╕ी рдкे рдиाрдЪे, рдоैं рддाрд▓ी рдмрдЬाрдКँ।
рд╕рдб़рдХ рдкрд░ рдоिрд▓े рдЬो рдоुрдЭे рдПрдХ рдкैрд╕े।
рдоैं рдЙрд╕ рдПрдХ рдкैрд╕े рд╕े рддрдЦ्рддा рдмрджрд▓ рджूँ,
рдоैं рдЙрд╕ рдПрдХ рдкैрд╕े рд╕े рджुрдиिрдпा рдЙрд▓рдЯ рджूँ।
рдоैँ рдЙрд╕ рдПрдХ рдкैрд╕े рдХो рдРрд╕े рдмрдЪाрдКँ,
рдХि рд╣рд░ рдПрдХ рдмрдЪ्рдЪे рдХी рдХिрд╕्рдордд рдмрджрд▓ рджूँ।
рдоैं рдХрд╣ рджूँ рдХि рд╣рд░ рдмрдЪ्рдЪा рд╣рд░ рджिрди рдирд╣ाрдП,
рдоैं рдХрд╣ рджूँ рдХि рд╣рд░ рдмрдЪ्рдЪा рднрд░ рдкेрдЯ рдЦाрдП।
рдоैं рдХрд╣ рджूँ рдХि рд╣рд░ рдмрдЪ्рдЪा рдмрд╕्рддा рдЙрдаाрдП,
рдоैं рдХрд╣ рджूँ рдХि рд╣рд░ рдмрдЪ्рдЪा рд╕्рдХूрд▓ рдЬाрдП।
рд╕рдб़рдХ рдкрд░ рдоिрд▓े рдЬो рдоुрдЭे рдПрдХ рдкैрд╕ा।
***
рдк्рд░рд╕्рддुрддि: рд╢्рд░ीрдорддी рд╡ंрджिрддा рд╡िрдХ्рд░рдо
рдордХाрди рдиंрдмрд░ 31, 10рд╡ाँ (10th) рдоेрди, рдлोрд░्рде рд╕ी-рдм्рд▓ाрдХ, рдХोрд░ोрдоंрдЧрд▓ा-34, рдмंрдЧрд▓ुрд░ु-560034 (рдХрд░्рдиाрдЯрдХ)
рдЪрд▓рднाрд╖: 09845007190