Showing posts with label рд░рдЪрдиा рд╡िрдиोрдж. Show all posts
Showing posts with label рд░рдЪрдиा рд╡िрдиोрдж. Show all posts

Fiction: Just A Bench

Rachna Vinod


Every evening at exactly six, I, the venerable iron-and-wood marvel they call Bench Number Seven, perform my first ritual of the day: clearing my throat. At least, that’s how I like to imagine it because a bench has to dream big. The pigeons always take it as their cue to flap into the air in panic, the leaves seem to shiver and fall, and I settle in for my favourite hour—the hour of stories. You might think I spend my days quietly, stoically, holding the occasional stroller-straining toddler or the bored jogger’s water bottle. But no. My evenings are packed. Humans, bless them, are the most ridiculous creatures, and I see everything.

First came Mr. D’Souza, a retired accountant with a tie that could choke a goat. He sits exactly on my left edge, adjusts his hat at precisely 6:02, and starts muttering numbers under his breath. “Two thousand… three hundred… oh, no, wait, carry the—” he goes on until his wife arrives, waving her floral scarf like a victory flag. They bicker lightly—about the price of tomatoes, the correct pronunciation of ‘quinoa,’ or why the neighbour’s dog has better manners than their cat. I like them; they remind me of squirrels arguing over acorns. Then there’s the teenager, who plops down with dramatic flair right in the center of my slats, headphones on, staring at a screen as though it contains the meaning of life. Occasionally, he taps his foot, groans, sighs, or rolls his eyes—sometimes at me, I swear. Teenagers are a mystery. I’ve concluded that if they survive adolescence, they deserve medals.

By six-fifteen, the Yoga Ladies arrive, mats in tow. Their stretches and poses are a sight. The one with the bright pink headband always tries to balance on my right armrest. I pretend not to notice, though honestly, it’s exhausting supporting her tree pose. But she smells nice, and her laughter is contagious. At times, I imagine myself flexing along with them—though that would be a sight. Then, there are always the inevitable dog owners. Mr. Kapoor, with his poodle, insists on using me as the official “post office” for whatever correspondence the dog deems urgent. I nod politely. A bench has to maintain dignity, after all. By six-thirty, the park begins to calm, the chaos simmering down. It’s then I truly enjoy my privilege: the conversations humans don’t even know I hear.

“Oh, do you think he likes me?” whispers a voice one day. I glance at a young woman on my left. She fidgets with her scarf, unaware I have been silently judging her over several weeks. “Trust me, he’s thinking about his Instagram feed, not you,” I would have said, if benches could talk—though that might be considered rude.

And then there’s the philosophical fellow who always reads aloud to himself, muttering lines from books I’ve never heard of. “To be, or not to be,” he says dramatically one Tuesday, looking at a squirrel that isn’t even paying attention. I try to act impressed. After all, I’ve read the newspaper shredded by pigeons—an achievement, in my opinion.

I’ve had visitors from all walks of life. Once, a man in a neon tracksuit ran past so fast I swore he was auditioning for a superhero movie. Another time, a woman sat for an hour knitting something so complicated I suspected it was a sweater for a giraffe. And who could forget the duo of elderly gentlemen playing chess on the adjacent table, tossing gossip back and forth like confetti? Humans are endlessly entertaining. But the best part of my day is when nobody sits on me. That’s when I stretch my imagination. I think of myself as the throne of empires, the confession booth for secret affairs, the launchpad for runaway pigeons. I imagine I have fans, followers, a social media presence and thousands of likes pouring in. In truth, my only audience is the occasional curious squirrel, who doesn’t understand irony, and a stray cat that judges me with intense suspicion.

One evening, something unusual happened. A small boy approached, dragging a bright red wagon behind him. He stopped in front of me and, after a long deliberation, sat down with the sort of decisiveness only a five-year-old can muster. His mother shouted something about ice cream melting, but he ignored her. He leaned back, staring up at the sky, and sighed. “Bench looks so comfy.” , he said suddenly.

I do not have eyes, but if I did, they would have widened. Comfy? That’s the highest compliment I’ve ever received. Most humans only curse me for being sticky, wet, or slightly wobbly. This boy, however, talked like an old friend. I felt proud. And then he whispered another secret: “I think clouds are hiding today because they don’t like Mondays.” Ah, the honesty of children. Nothing is more refreshing. I stored that wisdom in my imaginary memory banks for future reflection.

By seven, the park lights flickered on. Shadows lengthened. Pigeons returned, confident the human dramas had paused. Leaves rustled. Mr. D’Souza’s wife yanked him away toward the bus stop, the teenager plugged in his phone charger, the Yoga Ladies rolled up their mats, and Mr. Kapoor tugged his poodle off my armrest. Silence descended, comforting and familiar.

I settled into it. My day’s work was done. I had listened, judged gently, fantasized, and occasionally inspired. I had borne the weight of humans and their quirks. I had laughed silently at their earnestness, their absurdities, their small triumphs. I had, in short, lived fully—even if from a slightly stationary position.

Tomorrow and subsequent days after tomorrow, the pigeons will flee. Leaves will tremble. Humans will arrive with their dramas, confessions, ambitions, and secrets. And I will be here, faithful, observant, and infinitely entertained. After all, someone has to witness the nuances of life while pretending to be just a bench.

рдЖрд╕्рдеा рдХी рд░ाрд╣ें

-рд░рдЪрдиा рд╡िрдиोрдж

рд╢िрд╡ाрд▓िрдХ рдХी рдкрд╣ाрдб़िрдпों рд╕े рдкрд╣рд▓ी рд░ोрд╢рдиी рдЬैрд╕े рд╣ी рдЙрддрд░рддी рд╣ै, рдЬрдо्рдоू рдХी рдШाрдЯिрдпाँ рдЬाрдЧ рдЙрдарддी рд╣ैंрдШंрдЯी рдХी рд╕्рд╡рд░-рд▓рд╣рд░ी, рдоंрджिрд░ों рдХी рдЖрд░рддी, рдФрд░ рдоूрдХ рдкрд╣ाрдб़ों рдкрд░ рдлैрд▓ी рдЖрд╕्рдеा рдХी рдЦुрд╢рдмू। рдпрд╣ाँ рднрдХ्рддि рдХिрд╕ी рдПрдХ рдоंрджिрд░ рдХी рджीрд╡ाрд░ों рдоें рдмंрдж рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЧрд▓िрдпों, рдкрд░्рд╡рддों, рд▓ोрдХрдЧीрддों рдФрд░ рдоेрд▓ों рдоें рдмрд╣рддी рд╣ै। рдЬрдо्рдоू рдХेрд╡рд▓ рджेрдЦा рдирд╣ीं рдЬाрддा, рдЕрдиुрднрд╡ рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ैрдпрд╣ рдЬीрд╡рди, рд╕ंрд╕्рдХृрддि рдФрд░ рдЖрд╕्рдеा рдХा рд╕ंрдЧрдо рд╣ै। рднाрд░рдд рдХे рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдФрд░ рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рднूрдЧोрд▓ рдоें рдЬрдо्рдоू рдПрдХ рдРрд╕ा рд╕्рдерд▓ рд╣ै, рдЬрд╣ाँ рд╣рд░ рдХрджрдо рдкрд░ рдЖрд╕्рдеा рдХा рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдмोрд▓рддा рд╣ै। ‘рдоंрджिрд░ों рдХा рдирдЧрд░’ рдХрд╣рд▓ाрдиे рд╡ाрд▓ा рдпрд╣ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХेрд╡рд▓ рдзрд░्рдорд╕्рдерд▓ों рдХा рд╕ंрдЧ्рд░рд╣ рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЙрди рдпाрдд्рд░ाрдУं рдХा рдоाрдирдЪिрдд्рд░ рд╣ै рдЬो рд▓ोрдЧों рдХो рдЙрдирдХी рдЬрдб़ों рддрдХ рд▓े рдЬाрддी рд╣ैं। рдпрд╣ाँ рдЬीрд╡рди, рднрдХ्рддि рдФрд░ рд╕рдоाрдЬрддीрдиों рдПрдХ рджूрд╕рд░े рдоें рдРрд╕े рдШुрд▓рддे рд╣ैं рдЬैрд╕े рдЖрд░рддी рдХे рдзुрдПँ рдоें рджीрдкрдХ рдХी рд▓ौ। рдЖрд╕्рдеा рдХी рдЕрдиेрдХ рд░ाрд╣ें рд╣ैं, рдкрд░ рдХुрдЫ рдпाрдд्рд░ाрдПँ рдХेрд╡рд▓ рджेрд╡рддा рддрдХ рдирд╣ीं, рдЕрдкрдиे рднीрддрд░ рддрдХ рд▓े рдЬाрддी рд╣ैं। рдЬрдо्рдоू рдРрд╕ी рд╣ी рдпाрдд्рд░ाрдУं рдХा рдк्рд░рджेрд╢ рд╣ैрдЬрд╣ाँ рд▓ोрдХрдЧीрдд, рдоेрд▓े, рдоंрджिрд░ рдФрд░ рджрд░рдЧाрд╣ें рдоिрд▓рдХрд░ рднрдХ्рддि рдХो рдЙрдд्рд╕рд╡ рдоें рдмрджрд▓ рджेрддी рд╣ैं।

рдд्рд░िрдХुрдЯा рдкрд╣ाреЬिрдпाँ
рдк्рд░ाрдЪीрди рдХाрд▓ рд╕े рд╣ी 'рдоंрджिрд░ों рдХा рдирдЧрд░' рдХрд╣рд▓ाрддा, рд╢िрд╡ाрд▓िрдХ рдХी рд╣рд░ी-рднрд░ी рдкрд╣ाрдб़िрдпों рдХी рдЧोрдж рдоें рдмрд╕ा рдЬрдо्рдоू, рди рдХेрд╡рд▓ рдзाрд░्рдоिрдХ рджृрд╖्рдЯि рд╕े рд╡िрд╢ेрд╖ рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ, рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдФрд░ рдЖрд░्рдеिрдХ рд░ूрдк рд╕े рднी рдПрдХ рд╕рд╢рдХ्рдд рдкрд╣рдЪाрди рд░рдЦрддा рд╣ै। рдпрд╣ рдПрдХ рдкрд╡िрдд्рд░ рдФрд░ рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рдЧंрддрд╡्рдп рд╣ै। рдпрд╣ाँ рдХे рдкрд╣ाрдб़ी рдоंрджिрд░, рдкुрд░ाрдиी рдЧुрдлाрдПँ, рд╕ूрдлी рджрд░рдЧाрд╣ें рдФрд░ рд▓ोрдХ рдоेрд▓े рднрдХ्рддि рдХो рдЙрдд्рд╕рд╡ рдоें рдмрджрд▓ рджेрддे рд╣ैं। рдЬрдо्рдоू рдХी рднूрдоि рд╢्рд░рдж्рдзा рдФрд░ рд╕ंрд╕्рдХृрддि рдХा рдЬीрд╡ंрдд рд╕ंрдЧрдо рд╣ै, рдЬрд╣ाँ рдпाрдд्рд░ाрдПँ рд╕िрд░्рдл рдкूрдЬा-рдЕрд░्рдЪрдиा рдирд╣ीं рдмрд▓्рдХि рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдоेрд▓-рдЬोрд▓, рд╕्рдоृрддि рдФрд░ рдкрд╣рдЪाрди рдХी рднी рдпाрдд्рд░ाрдПँ рд╣ोрддी рд╣ैं। рдпрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рдЕрдиेрдХ рддीрд░्рде рд╕्рдерд▓ рд╣рд░ рд╡рд░्рд╖ рдПрдХ рдХрд░ोрдб़ рд╕े рдЕрдзिрдХ рд╢्рд░рдж्рдзाрд▓ुрдУं рдХो рдЖрдХрд░्рд╖िрдд рдХрд░рддे рд╣ैं। рдпे рддीрд░्рде рд╕्рдерд▓ рдХेрд╡рд▓ рднрдХ्рддि рдХा рдХेंрдж्рд░ рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдПрдХ рдЬीрд╡ंрдд рд╕ंрд╕्рдХृрддि рдФрд░ рдЬीрд╡рдирд╢ैрд▓ी рдХा рд╣िрд╕्рд╕ा рд╣ैं, рдЬрд╣ाँ рдЖрд╕्рдеा, рдкрд░ंрдкрд░ा, рд╕ाрдоुрджाрдпिрдХ рднाрдЧीрджाрд░ी рдФрд░ рд░ोрдЬ़рдЧाрд░ рдХे рдЕрд╡рд╕рд░ рдПрдХ-рджूрд╕рд░े рд╕े рдЬुрдб़े рд╣ुрдП рд╣ैं। рдЬрдо्рдоू рдХी рддीрд░्рде рдпाрдд्рд░ा рдПрдХ рдЕрдиूрдаा рдЕрдиुрднрд╡ рд╣ै। рдпрд╣ рдХेрд╡рд▓ рдкूрдЬा рдФрд░ рдЕрдиुрд╖्рдаाрди рдХी рдмाрдд рдирд╣ीं рд╣ै, рдпрд╣ рдПрдХ рдЬीрд╡рдирдзाрд░ा рд╣ै рдЬो рдкрд░्рд╡рддों, рдЧुрдлाрдУं, рдоैрджाрдиों рдФрд░ рдЧрд▓िрдпों рдоें рдмрд╣рддी рд╣ै। рдпрд╣ рдПрдХ рдРрд╕ी рдпाрдд्рд░ा рд╣ै рдЬрд╣ाँ рд╢्рд░рдж्рдзा, рд▓ोрдХ рдкрд░ंрдкрд░ाрдПँ, рдкрд░्рд╡, рдЙрдд्рд╕рд╡, рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдоेрд▓-рдЬोрд▓ рдЖрдкрд╕ рдоें рдЧुंрдеे рд╣ुрдП рд╣ैं। рдпрд╣ाँ рд╢्рд░рдж्рдзा рдХिрд╕ी рд╕्рдеिрд░ рдоूрд░्рддि рдпा рднрд╡рди рдоें рдмंрдж рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЦेрддों, рд▓ोрдХрдЧीрддों, рдЭाँрдХिрдпों рдФрд░ рдоेрд▓ों рдоें рдЬीрд╡ंрдд рд╣ै।

рд╢्рд░ी рдоाрддा рд╡ैрд╖्рдгो рджेрд╡ी рдХा рдоंрджिрд░ рдЗрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХा рд╕рдмрд╕े рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рддीрд░्рде рд╕्рдерд▓ рд╣ै। рдпрд╣ рдоंрджिрд░ рдд्рд░िрдХुрдЯा рдкрд╣ाрдб़िрдпों рдкрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ै рдФрд░ рд╕рдоुрдж्рд░ рддрд▓ рд╕े рдкाँрдЪ рд╣рдЬ़ाрд░ рдлीрдЯ рд╕े рдЕрдзिрдХ рдКँрдЪाрдИ рдкрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ै। рд╢्рд░рдж्рдзाрд▓ु рдХрдЯрд░ा рдирдЧрд░ рд╕े рд▓рдЧрднрдЧ 12 рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рдХी рдЪрдв़ाрдИ рдкैрджрд▓ рддрдп рдХрд░рддे рд╣ैं, рд╣ाрд▓ाँрдХि рдЕрдм рд╣ेрд▓िрдХॉрдк्рдЯрд░ рдФрд░ рд░ोрдкрд╡े рдЬैрд╕ी рд╕ुрд╡िрдзाрдПँ рднी рдЙрдкрд▓рдм्рдз рд╣ैं। “рдЬрдп рдоाрддा рджी” рдХे рдЬрдпрдШोрд╖ рдХे рд╕ाрде рдпрд╣ рдкрджрдпाрдд्рд░ा рдПрдХ рд╕ांрдЭा рднрдХ्рддि рдХा рдЕрдиुрднрд╡ рдмрди рдЬाрддी рд╣ै। рдоंрджिрд░ рдоें рддीрди рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдкिंрдбिрдпाँ рдорд╣ाрдХाрд▓ी, рдорд╣ाрд▓рдХ्рд╖्рдоी рдФрд░ рдорд╣ाрд╕рд░рд╕्рд╡рддी рдХे рд░ूрдк рдоें рдкूрдЬी рдЬाрддी рд╣ैं। рд╢्рд░ी рдоाрддा рд╡ैрд╖्рдгो рджेрд╡ी рд╢्рд░ाрдЗрди рдмोрд░्рдб рдж्рд╡ाрд░ा 1986 рд╕े рдЗрд╕ рддीрд░्рде рд╕्рдерд▓ рдХा рдк्рд░рдмंрдзрди рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै। рдЗрд╕ рдмोрд░्рдб рдиे рддीрд░्рде рдпाрдд्рд░िрдпों рдХी рд╕ुрд╡िрдзा рдХे рд▓िрдП рд╕рдб़рдХ, рд╕्рд╡рдЪ्рдЫрддा, рдЖрд╡ाрд╕, рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдХрддाрд░ рдк्рд░рдгाрд▓ी, рдИ-рджрд░्рд╢рди, рдФрд░ рд╣рд░िрдд рдк्рд░рдмंрдзрди рдЬैрд╕े рдХрдИ рдЖрдзुрдиिрдХ рдЙрдкाрдп рд▓ाрдЧू рдХिрдП рд╣ैं। рдпрд╣ рдоॉрдбрд▓ рдПрдХ рдЙрджाрд╣рд░рдг рд╣ै рдХि рдХिрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдкрд░ंрдкрд░ा рдФрд░ рдЖрдзुрдиिрдХрддा рдХो рд╕ंрддुрд▓िрдд рдХिрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै। рдЗрд╕ рддीрд░्рде рд╕्рдерд▓ рд╕े рд╣рдЬ़ाрд░ों рд▓ोрдЧों рдХो рдк्рд░рдд्рдпрдХ्рд╖ рдФрд░ рдкрд░ोрдХ्рд╖ рд░ूрдк рд╕े рд░ोрдЬ़рдЧाрд░ рдоिрд▓рддा рд╣ै, рдЬिрд╕рд╕े рдпрд╣ рдЬрдо्рдоू рдХी рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХी рдзुрд░ी рдмрди рдЪुрдХा рд╣ै। рд╢िрд╡ рдЦोрдб़ी, рдПрдХ рдФрд░ рдорд╣рдд्рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдзाрд░्рдоिрдХ рд╕्рдерд▓ рд╣ै। рдпрд╣ рдПрдХ рд░рд╣рд╕्рдпрдордп рдЧुрдлा рд╣ै рдЬिрд╕рдоें рдПрдХ рд╕्рд╡рдпंрднू рд╢िрд╡рд▓िंрдЧ рд╕्рдеिрдд рд╣ै। рд╢्рд░рдж्рдзाрд▓ु рд▓рдЧрднрдЧ 200 рдоीрдЯрд░ рд▓ंрдмी рд╕ंрдХрд░ी рдЧुрдлा рд╕े рд╣ोрдХрд░ рдиंрдЧे рдкाँрд╡ рдк्рд░рд╡ेрд╢ рдХрд░рддे рд╣ैं। рдпрд╣ाँ рдХी рдЪрдЯ्рдЯाрдиों рдоें рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЖрдХृрддिрдпाँ рд╣ैं рдЬो рдкौрд░ाрдгिрдХ рдХрдеाрдУं рдХी рдЫрд╡िрдпाँ рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░рддी рд╣ैं। рдорд╣ाрд╢िрд╡рд░ाрдд्рд░ि рдХे рдЕрд╡рд╕рд░ рдкрд░ рдпрд╣ рд╕्рдеाрди рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рднрдХ्рддों рд╕े рднрд░ा рд╣ोрддा рд╣ै। рдпрд╣ рдпाрдд्рд░ा рдПрдХ рдЧрд╣рд░े рдоौрди рдФрд░ рдЖंрддрд░िрдХ рднрдХ्рддि рдХा рдЕрдиुрднрд╡ рдХрд░ाрддी рд╣ै। рдмाрдмा рдЪрдорд▓िрдпाрд▓ рдХी рджрд░рдЧाрд╣ рднी рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рддीрд░्рде рд╕्рдерд▓ рд╣ै рдЬो рднाрд░рдд-рдкाрдХ рд╕ीрдоा рдХे рдиिрдХрдЯ рд╕्рдеिрдд рд╣ै рдФрд░ 17рд╡ीं рд╢рддाрдм्рджी рдХे рд╕ंрдд рдмाрдмा рджिрд▓ीрдк рд╕िंрд╣ рдордирд╣ाрд╕ рдХो рд╕рдорд░्рдкिрдд рд╣ै। рд╕ीрдоा рдкрд░ рд╣ोрдиे рдХे рдмाрд╡рдЬूрдж рдпрд╣ рд╕्рдеाрди рд╕ाрдЭा рдЖрд╕्рдеा рдФрд░ рд╕ांрдк्рд░рджाрдпिрдХ рд╕ौрд╣ाрд░्рдж рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै। рд╣рд░ рд╡рд░्рд╖ рдмрдб़ी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рд▓ोрдЧ рдпрд╣ाँ рдЪंрджрди рдФрд░ рдкрд╡िрдд्рд░ рдоिрдЯ्рдЯी (рд╢рдХрд░) рд▓ेрдиे рдЖрддे рд╣ैं, рдЬिрд╕े рд░ोрдЧों рдХे рдЙрдкрдЪाрд░ рдоें рдЙрдкрдпोрдЧ рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рдпрд╣ рджрд░рдЧाрд╣ рдПрдХрддा, рдк्рд░ेрдо рдФрд░ рдоाрдирд╡ीрдп рднाрд╡рдиा рдХा рдЬीрд╡ंрдд рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै। рдкрд╣ाрдб़िрдпों рдоें рджेрд╡ी рджुрд░्рдЧा рдХे рдЕрдиेрдХ рд░ूрдкों рдХो рд╕рдорд░्рдкिрдд рдоंрджिрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ैं। рдпрд╣ाँ рдХी рдЪрдв़ाрдЗрдпाँ рджुрд░्рдЧрдо рд╣ैं, рдкрд░рди्рддु рд╡рд╣ाँ рд╕े рдоिрд▓рдиे рд╡ाрд▓ा рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ौंрджрд░्рдп рдФрд░ рдЖрдз्рдпाрдд्рдоिрдХ рд╢ांрддि рдЙрд╕ рдкрд░िрд╢्рд░рдо рдХो рд╕ाрд░्рдердХ рдмрдиा рджेрддी рд╣ै। рдирд╡рд░ाрдд्рд░ों рдХे рдЕрд╡рд╕рд░ рдкрд░ рдпрд╣ाँ рдоेрд▓े рдЖрдпोрдЬिрдд рд╣ोрддे рд╣ैं, рдЬिрдирдоें рдкंрдЬाрдм, рд╣िрдоाрдЪрд▓ рдФрд░ рдЬрдо्рдоू рд╕े рд╣рдЬ़ाрд░ों рд╢्рд░рдж्рдзाрд▓ु рдкрд╣ुँрдЪрддे рд╣ैं। рднрдХ्рддि рдХे рд╕ाрде-рд╕ाрде рдпे рдоेрд▓े рд╕्рдеाрдиीрдп рд╕ंрд╕्рдХृрддि, рд╣рд╕्рддрд╢िрд▓्рдк, рд▓ोрдХрдЧीрдд рдФрд░ рд╡्рдпंрдЬрдиों рдХो рднी рд╕ाрдордиे рд▓ाрддे рд╣ैं।

рдЬрдо्рдоू рдХी рддीрд░्рде рдкрд░ंрдкрд░ा рдХा рдПрдХ рд╡िрд╢ेрд╖ рдкрдХ्рд╖ рдпрд╣ рд╣ै рдХि рдпрд╣ рдХेрд╡рд▓ рдоंрджिрд░ों рддрдХ рд╕ीрдоिрдд рдирд╣ीं рд╣ै। рдпрд╣ाँ рдХी рд▓ोрдХ рд╕ंрд╕्рдХृрддि рдоें рднрдХ्рддि рдЦेрддों, рд╕рдб़рдХों, рдкрд░्рд╡рддों рдФрд░ рдЧांрд╡ों рдХे рдЬीрд╡рди рдоें рднी рд░рдЪी-рдмрд╕ी рд╣ै। рдХрдЯрд░ा рдХा рдирд╡рд░ाрдд्рд░ рдЙрдд्рд╕рд╡ рдЗрд╕рдХा рдк्рд░рдоुрдЦ рдЙрджाрд╣рд░рдг рд╣ै। рдЗрд╕ рдЖрдпोрдЬрди рдоें рдкूрд░े рдирдЧрд░ рдХो рд╕рдЬाрдпा рдЬाрддा рд╣ै, рднрдХ्рддि рд╕ंрдЧीрдд рдХी рдк्рд░рд╕्рддुрддिрдпाँ рд╣ोрддी рд╣ैं, рдЭांрдХिрдпाँ рдиिрдХрд▓рддी рд╣ैं, рдФрд░ рд╣рд╕्рддрд╢िрд▓्рдк рдк्рд░рджрд░्рд╢рдиिрдпाँ рд▓рдЧрддी рд╣ैं। рдпрд╣ рднрдХ्рддि рдХा рдЙрдд्рд╕рд╡ рдПрдХ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдФрд░ рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рдЙрдд्рд╕рд╡ рдмрди рдЬाрддा рд╣ै। рдЭिрд░ी рдоेрд▓ा, рдЬो рдЬрдо्рдоू рд╢рд╣рд░ рдХे рдкाрд╕ рдЖрдпोрдЬिрдд рд╣ोрддा рд╣ै, рдПрдХ рдХिрд╕ाрди-рд╕ंрдд рдмाрдмा рдЬिрдд्рддो рдХी рд╕्рдоृрддि рдоें рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рдмाрдмा рдЬिрдд्рддो рдиे рдЬ़рдоींрджाрд░ी рдк्рд░рдеा рдХे рд╡िрд░ोрдз рдоें рдЕрди्рдпाрдп рдХे рд╡िрд░ुрдж्рдз рдмрд▓िрджाрди рджिрдпा рдеा। рдпрд╣ рдоेрд▓ा рдЖрдЬ рднी рдЧ्рд░ाрдоीрдг рд╕ंрд╕्рдХृрддि, рди्рдпाрдп рдХी рдоांрдЧ рдФрд░ рднрдХ्рддि рдХा рд╕рдоाрдЧрдо рдмрдиा рд╣ुрдЖ рд╣ै। рдЗрд╕ी рдк्рд░рдХाрд░ рднрдж्рд░рд╡ाрд╣ рдФрд░ рдбोрдбा рдЬैрд╕े рдкрд░्рд╡рддीрдп рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдоें рдоेрд▓ा-рдкрдд्рдд рдФрд░ рдЕрди्рдп рдЙрдд्рд╕рд╡ рдкाрд░ंрдкрд░िрдХ рд╕ंрдЧीрдд, рдиृрдд्рдп рдФрд░ рдоौрдЦिрдХ рдкрд░ंрдкрд░ाрдУं рдХो рдЬीрд╡िрдд рд░рдЦрддे рд╣ैं। рдпे рдЙрдд्рд╕рд╡ рд╕्рдеाрдиीрдп рддीрд░्рде рдпाрдд्рд░ाрдУं рд╕े рдЬुрдб़े рд╣ोрддे рд╣ैं рдФрд░ рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рдкрд╣рдЪाрди рдХो рд╕рд╣ेрдЬрддे рд╣ैं। рдЬрдо्рдоू рдХी рдзाрд░्рдоिрдХ рд╡िрд╡िрдзрддा рдоें рд╕ूрдлी рдкрд░ंрдкрд░ा рдХा рднी рд╡िрд╢ेрд╖ рдпोрдЧрджाрди рд╣ै। рдпрд╣ाँ рдХрдИ рджрд░рдЧाрд╣ें рдФрд░ рд╕ूрдлी рд╕्рдерд▓ рд╣ैं рдЬिрди्рд╣ें рд╕्рдеाрдиीрдп рд╕рдоुрджाрдп рд╕рдоाрди рд╢्рд░рдж्рдзा рд╕े рдоाрдирддे рд╣ैं। рд╢рд╣рд░ рдХे рдкीрд░ рдоिрдаा, рдмाрдмा рдмुрдб्рдбрди рд╢ाрд╣, рдФрд░ рдмाрдмा рд░ोрд╢рди рд╢ाрд╣ рд╡рд▓ी рдХी рджрд░рдЧाрд╣ों рдкрд░ рдЙрд░्рд╕ рдФрд░ рдЕрди्рдп рд╕ूрдлी рдЖрдпोрдЬрди рд╣ोрддे рд╣ैं, рдЬрд╣ाँ рдк्рд░ेрдо, рднाрдИрдЪाрд░े рдФрд░ рд╢ांрддि рдХा рд╕ंрджेрд╢ рдЧूंрдЬрддा рд╣ै। рд░ाрдЬौрд░ी рдХा рд╢ाрджрд░ा рд╢рд░ीрдл рдФрд░ рдкुंрдЫ рдХी рд╣рдЬ़рд░рдд рдЕрд▓ी рд╢ाрд╣ рджрд░рдЧाрд╣ рднी рдЗрд╕ рд╕ाрдЭा рд╡िрд░ाрд╕рдд рдХे рдк्рд░рддीрдХ рдоाрдирд╡ीрдп рдЖрд╕्рдеा рдХो рдкोрд╖िрдд рдХрд░рддे рд╣ैं।

рддीрд░्рде рдкрд░्рдпрдЯрди рдЬрдо्рдоू рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХी рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХी рдЬीрд╡рдирд░ेрдЦा рд╣ै। рдпрд╣ाँ рдХे рд╣ोрдЯрд▓, рдвाрдмे, рдЯैрдХ्рд╕ी рдЪाрд▓рдХ, рдЯрдЯ्рдЯू рд╡ाрд▓े, рдХाрд░ीрдЧрд░ рдФрд░ рджुрдХाрдирджाрд░ рд╕рднी рдХी рдЖрдЬीрд╡िрдХा рддीрд░्рде рдпाрдд्рд░िрдпों рдкрд░ рдиिрд░्рднрд░ рд╣ै। рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рдХрдЯрд░ा рдЬैрд╕े рдирдЧрд░ों рдоें 70 рдк्рд░рддिрд╢рдд рд╕े рдЕрдзिрдХ рд░ोрдЬрдЧाрд░ рдзाрд░्рдоिрдХ рдкрд░्рдпрдЯрди рд╕े рдЬुрдб़ा рд╣ुрдЖ рд╣ै। рдХрдо рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рддीрд░्рде рд╕्рдерд▓ों рдХे рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХे рдЧाँрд╡ों рдоें рднी рдоौрд╕рдоी рдпाрдд्рд░ाрдУं рд╕े рд╕्рдеाрдиीрдп рд▓ोрдЧों рдХो рд░ोрдЬрдЧाрд░ рдоिрд▓рддा рд╣ै рдФрд░ рдЧ्рд░ाрдоीрдг рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХो рдЧрддि рдоिрд▓рддी рд╣ै। рд╣ाрд▓ाँрдХि рддीрд░्рде рдкрд░्рдпрдЯрди рдХी рдпрд╣ рд╕рдоृрдж्рдзि рдХुрдЫ рдЪुрдиौрддिрдпाँ рднी рд▓ेрдХрд░ рдЖрддी рд╣ै। рдд्рдпोрд╣ाрд░ों рдХे рд╕рдордп рдЕрдд्рдпрдзिрдХ рднीрдб़, рдЯ्рд░ैрдлिрдХ рдЬाрдо, рдФрд░ рдЖрдзाрд░рднूрдд рдвांрдЪे рдкрд░ рджрдмाрд╡ рдЬैрд╕ी рд╕рдорд╕्рдпाрдПँ рдЕрдХ्рд╕рд░ рд╕ाрдордиे рдЖрддी рд╣ैं। рдЗрдирд╕े рдиिрдкрдЯрдиे рдХे рд▓िрдП рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै рдХि рд╡िрдХाрд╕ рдпोрдЬрдиाрдПँ рд╢्рд░рдж्рдзाрд▓ुрдУं рдХी рд╕ंрдЦ्рдпा рдХे рдЕрдиुрд░ूрдк рд╣ों рдФрд░ рд╕्рдеाрдиीрдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдФрд░ рд╕ंрд╕्рдХृрддि рдХे рдк्рд░рддि рд╕ंрд╡ेрджрдирд╢ीрд▓ рднी। рдЬрдо्рдоू рдоें рддीрд░्рдердпाрдд्рд░ा рдХोрдИ рдЧुрдЬ़рд░े рд╕рдордп рдХी рдмाрдд рдирд╣ीं рд╣ै рдпрд╣ рдЖрдЬ рдХा рд╕рдЬीрд╡ рдЕрдиुрднрд╡ рд╣ै। рдпрд╣ाँ рдЖрд╕्рдеा рдПрдХ рдкрд░ंрдкрд░ा рдирд╣ीं, рдПрдХ рдЬीрд╡рди-рдкрдж्рдзрддि рд╣ै рдЬो рд╕рдордп рдХे рд╕ाрде рдмрджрд▓рддी рднी рд╣ै рдФрд░ рдЕрдкрдиे рдоूрд▓ рдоें рдЕрдбिрдЧ рднी рд░рд╣рддी рд╣ै। рдпрд╣ाँ рд▓ोрдЧ рдЖрд╕्рдеा рд╕े рд╕рдордп рдХा рдХ्рд░рдо рддрдп рдХрд░рддे рд╣ैं, рдЕрдкрдиी рдкрд╣рдЪाрди рдХो рдЬीрддे рд╣ैं рдФрд░ рдЕрдкрдиी рдЬрдб़ों рд╕े рдЬुрдб़рддे рд╣ैं। рдпрд╣ рд╡рд╣ рд╕्рдеाрди рд╣ै рдЬрд╣ाँ рдХिंрд╡рджंрддिрдпाँ, рд▓ोрдХрдЧीрдд рдФрд░ рдкрд╡िрдд्рд░рддा рдПрдХ рд╕ाрде рдЪрд▓рддी рд╣ैं।

рдЖрдЬ рдЬрдм рдкूрд░ी рджुрдиिрдпा рдоें рдЖрдз्рдпाрдд्рдоिрдХ рдкрд░्рдпрдЯрди рдПрдХ рдирдпा рд░ूрдк рд▓े рд░рд╣ा рд╣ै, рдЬрдо्рдоू рдПрдХ рдЕрдиोрдЦा рдЕрдиुрднрд╡ рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░рддा рд╣ै рдЬो рдк्рд░рдХृрддि рд╕े рдЧрд╣рд░ाрдИ рд╕े рдЬुрдб़ा рд╣ै, рдкрд░ंрдкрд░ा рд╕े рдкोрд╖िрдд рд╣ै, рдФрд░ рдоाрдирд╡ рдХрд╣ाрдиिрдпों рд╕े рднрд░ा рд╣ुрдЖ рд╣ै। рдпрд╣ाँ рдХे рдкрд░्рд╡, рдоेрд▓े, рдоंрджिрд░ рдФрд░ рджрд░рдЧाрд╣ें рдХेрд╡рд▓ рдкूрдЬा рдХे рд╕्рдеाрди рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рд╡рд╣ рднूрдоि рд╣ैं рдЬрд╣ाँ рд▓ोрдЧ рдЕрдкрдиी рдЬрдб़ों рд╕े рдЬुрдб़рддे рд╣ैं, рдЬीрд╡рди рдХे рдЕрд░्рде рддрд▓ाрд╢рддे рд╣ैं рдФрд░ рдПрдХ-рджूрд╕рд░े рд╕े рдЬुрдб़рддे рд╣ैं। рдЖрдЬ рдЬрдм рднाрд░рдд рдФрд░ рджुрдиिрдпा рдоें рдЖрдз्рдпाрдд्рдоिрдХ рдкрд░्рдпрдЯрди рдПрдХ рдирдпा рд░ूрдк рд▓े рд░рд╣ा рд╣ै, рдЬрдо्рдоू рдЕрдкрдиे рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ, рдзाрд░्рдоिрдХ рдФрд░ рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ौंрджрд░्рдп рдХे рд╕ाрде рдПрдХ рд╡िрд╢िрд╖्рдЯ рдЕрдиुрднрд╡ рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░рддा рд╣ै। рдпрд╣ाँ рдХी рд╣рд░ рддीрд░्рде рдпाрдд्рд░ा рдХेрд╡рд▓ рджेрд╡рддा рддрдХ рдирд╣ीं рдкрд╣ुँрдЪрддी, рдмрд▓्рдХि рдЙрд╕ рднूрдоि рдХे рд╣ृрджрдп рддрдХ рдЬाрддी рд╣ै, рдЬो рдЖрдЬ рднी рдЪुрдкрдЪाрдк, рд▓ेрдХिрди рдкूрд░ी рд╕рдЪ्рдЪाрдИ рдХे рд╕ाрде, рдкрд╡िрдд्рд░рддा рдоें рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕ рдХрд░рддी рд╣ै рдиिрд╢्рдЪрд▓, рдоौрди рдФрд░ рд╕ंрдкूрд░्рдг।

рдЬрдо्рдоू рдХी рддीрд░्рде рдпाрдд्рд░ा рдХेрд╡рд▓ рдИрд╢्рд╡рд░ рддрдХ рдкрд╣ुँрдЪрдиे рдХी рдпाрдд्рд░ा рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рд╕्рд╡рдпं рддрдХ рд▓ौрдЯрдиे рдХी рдпाрдд्рд░ा рд╣ै। рдпрд╣ाँ рдХी рд╣рд░ рд╕ीрдв़ी, рд╣рд░ рдоाрд░्рдЧ, рд╣рд░ рд╣рд╡ा рдХा рдЭोंрдХा рдЗрд╕ी рд╕рдд्рдп рдХी рдЧрд╡ाрд╣ी рджेрддा рд╣ै рдХि рдЖрд╕्рдеा рдЪुрдк рд░рд╣рдиे рдкрд░ рднी рдмोрд▓рддी рд╣ैрдиिрд╢्рдЪрд▓, рдоौрди рдФрд░ рд╕ंрдкूрд░्рдг। рдЖрдзुрдиिрдХрддा рдХे рдЗрд╕ рдпुрдЧ рдоें рднी рдЬрдо्рдоू рдХी рднूрдоि рдпाрдж рджिрд▓ाрддी рд╣ै рдХि рдЖрдз्рдпाрдд्рдоिрдХрддा рдХोрдИ рдкुрд░ाрдиी рдкрд░ंрдкрд░ा рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЬीрд╡ंрдд рдЕрдиुрднрд╡ рд╣ै। рдпрд╣ाँ рд▓ोрдЧ рджेрд╡рддा рдХो рдирд╣ीं, рдЕрдкрдиे рд╕ंрдмंрдзों, рдЕрдкрдиे рдоूрд▓ рдФрд░ рдЕрдкрдиी рдкрд╣рдЪाрди рдХो рдЦोрдЬрддे рд╣ैं। рдпрд╣ी рдЗрд╕ рдк्рд░рджेрд╢ рдХी рдЕрд╕рд▓ी рд╢рдХ्рддि рд╣ै। рдпрд╣ाँ рдХी рддीрд░्рде рдпाрдд्рд░ाрдПँ рд╕िрд░्рдл рдкрд╣ाрдб़ рдирд╣ीं рдЪрдв़ाрддींрдпрд╣ рдорди рдХो рдКँрдЪा рдЙрдаाрддी рд╣ैं। рдпрд╣ी рдЬрдо्рдоू рдХा рд╕рдд्рдп рд╣ै: рдпрд╣ рднूрдоि рдЖрд╕्рдеा рдирд╣ीं рд╕िрдЦाрддीрдЖрд╕्рдеा рдЬीрддी рд╣ै।

рдЪिрдиाрдм рдкुрд▓: рдЖрдзुрдиिрдХ рднाрд░рдд рдХा рд╕ाрд╣рд╕िрдХ рд╕ेрддु

-рд░рдЪрдиा рд╡िрдиोрдж


рд╣िрдоाрд▓рдп рдХी рдиिрд╕्рддрдм्рдз рдКँрдЪाрдЗрдпों рдоें, рдЬрд╣ाँ рдмाрджрд▓ рдаिрдардХрддे рд╣ैं, рднाрд░рдд рдиे рдЗрд╕ рд╕рди्рдиाрдЯे рдХो рдЗрд╕्рдкाрдд рдХी рдПрдХ рдмुрд▓ंрдж рд╕ेрддु рд╕े рдмांрдз рдк्рд░рдЧрддिрд╢ीрд▓ рдз्рд╡рдиि рдХा рд╢ुрднाрд░ंрдн рдХिрдпा рд╣ै। рдЬрдо्рдоू-рдХрд╢्рдоीрд░ рдХे рд░िрдпाрд╕ी рдЬ़िрд▓े рдоें рдмрдиा рдЪिрдиाрдм рд░ेрд▓ рд╕ेрддु, рдЬो рдЕрдм рджुрдиिрдпा рдХा рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪा рд░ेрд▓рд╡े рдзрдиुрд╖ाрдХाрд░ рд╕ेрддु рд╣ै, рдХेрд╡рд▓ рдПрдХ рдЗंрдЬीрдиिрдпрд░िंрдЧ рдЪрдордд्рдХाрд░ рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рд╕рд╣рдирд╢ीрд▓рддा, рдорд╣рдд्рд╡ाрдХांрдХ्рд╖ा рдФрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ंрдХрд▓्рдк рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै।

рдирджी рддрд▓ рд╕े 359 рдоीрдЯрд░ рдКँрдЪाрдИ рдкрд░ рд╕्рдеिрдд, 1,315 рдоीрдЯрд░ рдХी рдХुрд▓ рд▓ंрдмाрдИ рдФрд░ 467 рдоीрдЯрд░ рдХे рдХेंрдж्рд░ीрдп рдЖрд░्рдЪ рдХे рд╕ाрде, рдпрд╣ рдкुрд▓ рдПрдлिрд▓ рдЯॉрд╡рд░ рд╕े рд▓рдЧрднрдЧ 30 рдоीрдЯрд░ рдКँрдЪा рд╣ै। рдпрд╣ 266 рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рдк्рд░рддि рдШंрдЯा рдХी рд░рдл्рддाрд░ рд╕े рдЪрд▓рдиे рд╡ाрд▓ी рд╣рд╡ाрдУं рдФрд░ рд░िрдХ्рдЯрд░ рд╕्рдХेрд▓ рдкрд░ 8 рддीрд╡्рд░рддा рддрдХ рдХे рднूрдХंрдкों рдХो рдЭेрд▓рдиे рдоें рд╕рдХ्рд╖рдо рд╣ै। рдпрд╣ рдкुрд▓ рдЕрдд्рдпाрдзुрдиिрдХ рдордЬрдмूрддी рдФрд░ рддрдХрдиीрдХी рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै। рдпрд╣ рдкुрд▓ рдЙрдзрдордкुрд░–рд╢्рд░ीрдирдЧрд░–рдмाрд░ाрдоूрд▓ा рд░ेрд▓ рд▓िंрдХ (USBRL) рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рдХा рдПрдХ рдк्рд░рдоुрдЦ рд╣िрд╕्рд╕ा рд╣ै, рдЬो рдХुрд▓ 272 рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рд▓ंрдмी рд╣ै। рдпрд╣ рдХрд╢्рдоीрд░ рдШाрдЯी рдХो рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рд░ेрд▓ рдоाрд░्рдЧ рд╕े рдЬोрдб़рддा рд╣ै, рдЬिрд╕рд╕े рдЬрдо्рдоू рдФрд░ рд╢्рд░ीрдирдЧрд░ рдХे рдмीрдЪ рд╡ंрджे рднाрд░рдд рдоेрдЯ्рд░ो рд╕ेрд╡ाрдУं рдХी рдпोрдЬрдиा рд╕ंрднрд╡ рд╣ो рд╕рдХी рд╣ै। рдпрд╣ рдпाрдд्рд░ा рд╕рдордп рдХो рдХाрдлी рдХрдо рдХрд░ рджेрдЧा।

рд╕рднी рдоौрд╕рдоों рдоें рдХाрдо рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ी рдЗрд╕ рдХрдб़ी рд╕े рд░рдгрдиीрддिрдХ рд╕ैрди्рдп, рдЙрдкрдХрд░рдг рдФрд░ рд░рд╕рдж рд╕ंрдЪाрд▓рди рд╕рд░्рджिрдпों рдоें рднी рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рд╣ो рд╕рдХेрдЧा—рдЬिрд╕े рд╕ैрди्рдп рдиेрддृрдд्рд╡ рдиे рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд▓ाрдн рдХे рд░ूрдк рдоें рд░ेрдЦांрдХिрдд рдХिрдпा рд╣ै। рдпрд╣ рдкुрд▓ рдкрд░्рдпрдЯрди, рд╡्рдпाрдкाрд░ рдФрд░ рдХृрд╖ि рдХो рдк्рд░ोрдд्рд╕ाрд╣िрдд рдХрд░ेрдЧा, рд╡िрд╢ेрд╖рдХрд░ рд╕्рдеाрдиीрдп рдХिрд╕ाрдиों рдФрд░ рдЫोрдЯे рд╡्рдпрд╡рд╕ाрдпों рдХो рдирдП рдмाрдЬ़ाрд░ों рд╕े рдЬोрдб़рдХрд░। рдмुрдиिрдпाрджी рдвांрдЪे рдоें рдпрд╣ рд╕ुрдзाрд░ рдкрд╣рд▓े рд╕े рдЕрд▓рдЧ-рдерд▓рдЧ рдкрдб़े рдЧांрд╡ों рдоें рдирдИ рдЖрд░्рдеिрдХ рд░ाрд╣ें рдЦोрд▓ेрдЧा। рдпрд╣ рдкुрд▓ рдХेрд╡рд▓ рдЗंрдЬीрдиिрдпрд░िंрдЧ рдХी рдЬीрдд рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рднाрд░рдд рдХी рдпрд╣ рд╕ंрдХрд▓्рдкрдиा рд╣ै рдХि рд╡рд╣ рдк्рд░рдХृрддि рдХी рд╕рдмрд╕े рдХрдаिрди рдЪुрдиौрддिрдпों рдХो рднी рдкाрд░ рдХрд░ рд╕рдХрддा рд╣ै। рд╣िрдоाрд▓рдп рдХी рдКँрдЪाрдИ, рднूрд╕्рдЦрд▓рди, рднूрдХंрдкीрдп рдЕрд╕्рдеिрд░рддा рдФрд░ рдХрдаोрд░ рдоौрд╕рдо рдиे рдЙрди्рдирдд рддрдХрдиीрдХ рдХी рдоाँрдЧ рдХी—рд╡िрд╢ेрд╖ рдиींрд╡, рдХेрдмрд▓ рдХ्рд░ेрди рдФрд░ рд╡िрджेрд╢ी рдХ्рд░ेрди рдк्рд░рдгाрд▓िрдпों рдХे рдЬрд░िрдпे рд╕рдЯीрдХ рдиिрд░्рдоाрдг рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा। рдЗрд╕ी рдоाрд░्рдЧ рдкрд░ рд╕्рдеिрдд рдЕंрдЬी рдЦрдб्рдб рд╕ेрддु, рднाрд░рдд рдХा рдкрд╣рд▓ा рдХेрдмрд▓-рд╕्рдЯे рд░ेрд▓рд╡े рдкुрд▓ рд╣ै।

рдЪिрдиाрдм рд░ेрд▓ рдкुрд▓ рди рдХेрд╡рд▓ рдПрдХ рд╕ंрд░рдЪрдиाрдд्рдордХ рдЕрдЬूрдмा рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рднाрд░рдд рдХी рджूрд░рджрд░्рд╢िрддा рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै। рдЗрд╕рдиे рди рдХेрд╡рд▓ рднौрдЧोрд▓िрдХ рдФрд░ рддрдХрдиीрдХी рд╕ीрдоाрдУं рдХो рдкाрд░ рдХिрдпा рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рджूрд░рд╕्рде рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдХो рдЬोрдб़ा рд╣ै, рд╡िрдХाрд╕ рдХो рддेрдЬ рдХिрдпा рд╣ै рдФрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдПрдХрддा рдХो рд╕ुрджृрдв़ рдХिрдпा рд╣ै। рдкрд░ंрддु, рдЬрдм рдпрд╣ рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рдирдП рдкрд░िрджृрд╢्рдп рдмрдиाрддी рд╣ै, рддрдм рд╕्рдеाрдиीрдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдгीрдп рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдк्рд░рднाрд╡ों рдХो рдз्рдпाрди рдоें рд░рдЦрдиा рдЕрдиिрд╡ाрд░्рдп рд╣ै рддाрдХि рдпрд╣ рдк्рд░рдЧрддि рд╕рдоाрд╡ेрд╢ी рдФрд░ рдЯिрдХाрдК рдмрди рд╕рдХे। рднूрдХंрдкों, рддूрдлाрдиी рд╣рд╡ाрдУं рдФрд░ рд╡िрд╕्рдлोрдЯों рддрдХ рдХा рд╕ाрдордиा рдХрд░рдиे рдоें рд╕рдХ्рд╖рдо, рдпрд╣ рдкुрд▓, рдЬрдо्рдоू рд╕े рд╢्рд░ीрдирдЧрд░ рдХो рд░ेрд▓ рдоाрд░्рдЧ рд╕े рдЬोрдб़рдиा рд╣ै। рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░, рдЬрдо्рдоू-рдХрд╢्рдоीрд░ рдХे рдкрд╣ाрдб़ी рдЗрд▓ाрдХों рдоें рд░ेрд▓ рдпाрдд्рд░ा рдПрдХ рд╣рдХीрдХрдд рдмрдиी рд╣ै। рдЗрд╕ рдкुрд▓ рд╕े рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рд╣ी рдХ्рд╖ेрдд्рд░ीрдп рд╡िрдХाрд╕ рдоें рдХ्рд░ांрддिрдХाрд░ी рдмрджрд▓ाрд╡ рдЖрдПрдЧा। рд╡рд╕्рддुрдУं рдФрд░ рд╕ेрд╡ाрдУं рдХी рдЖрд╡ाрдЬाрд╣ी рдХी рд╕ुрдЧрдорддा рдХे рд╕ाрде, рдкрд░्рдпрдЯрди рдХो рдмрдв़ाрд╡ा рдФрд░ рд╕्рдеाрдиीрдп рдХिрд╕ाрдиों, рдХाрд░ीрдЧрд░ों рддрдеा рдЫोрдЯे рдЙрдж्рдпोрдЧों рдХो рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдмाрдЬाрд░ рд╕े рдЬोрдб़рдиे рдоें, рдпрд╣ рд╕ेрддु рдмрд╣ुрдд рд╕рд╣ाрдпрддा рдХрд░ेрдЧा। рд╕ेрдиा рдХे рд▓िрдП, рдпрд╣ рд╕рд░्рджिрдпों рдоें рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै рдЬрдм рдмрд░्рдл рдФрд░ рднूрд╕्рдЦрд▓рди рдХे рдХाрд░рдг рд╕рдб़рдХ рд╕ंрдкрд░्рдХ рдЯूрдЯ рдЬाрддा рд╣ै।

рдЬो рдХрднी рдПрдХ рдм्рд▓ूрдк्рд░िंрдЯ рдоें рдмрдиा рд╕рдкрдиा рдеा, рдЕрдм рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЧौрд░рд╡ рдХी рдПрдХ рдмुрд▓ंрдж рдХрдоाрди рдмрди рдЪुрдХा рд╣ै। рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рддрдХрдиीрдХ рдиे рдЗрд╕рдоें рднूрдоिрдХा рдиिрднाрдИ, рдкрд░ рдпрд╣ рдкрд░िрдпोрдЬрдиा рднाрд░рддीрдп рдЗंрдЬीрдиिрдпрд░िंрдЧ рдХौрд╢рд▓ рдХी рдоिрд╕ाрд▓ рд╣ै। рдпрд╣ рдЗрд╕्рдкाрдд рдФрд░ рдХंрдХ्рд░ीрдЯ рдХा рдПрдХ рдвांрдЪा рд╣ी рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдПрдХрддा, рджृрдв़рддा рдФрд░ рд╕рдоाрд╡ेрд╢ी рд╡िрдХाрд╕ рдХी рднाрд╡рдиा рдХा рдЬीрд╡ंрдд рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै। рдЯ्рд░ेрдиों рдХे рдЪрд▓рдиे рд╕े рдпрд╣ рдХेрд╡рд▓ рдПрдХ рдирджी рдирд╣ीं рдкाрд░ рдХрд░ेंрдЧे, рдмрд▓्рдХि рдЖрд╢ा рдФрд░ рдпрдеाрд░्рде рдХे рдмीрдЪ, рдЕрд▓рдЧाрд╡ рдФрд░ рдПрдХीрдХрд░рдг рдХे рдмीрдЪ рдЕंрддрд░ рдоिрдЯाрддा рдкुрд▓ рд╣ै। рдпрд╣ рдХेрд╡рд▓ рдПрдХ рдкुрд▓ рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЗрдЪ्рдЫाрд╢рдХ्рддि, рдЗрд╕्рдкाрдд рдФрд░ рд╕ंрдк्рд░рднुрддा рдХी рдЬीрдд рд╣ै—рдЬो рдкीрдв़िрдпों рдХी рд╕ेрд╡ा рдХे рд▓िрдП рдиिрд░्рдоिрдд рд╣ुрдЖ рд╣ै। рдЬрд╣ाँ рдХрднी рдмрд░्рдлीрд▓ा рдЕрд▓рдЧाрд╡ рдеा, рдЕрдм рдиिрд░्рдмाрдз рд╕ंрдкрд░्рдХ рд╣ै। рдпрд╣ рдХेрд╡рд▓ рдирджी рдкाрд░ рдХрд░рдиे рдХी рдмाрдд рдирд╣ीं, рдпрд╣ рд▓ोрдЧों, рд╕ंрд╕्рдХृрддिрдпों рдФрд░ рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеाрдУं рдХो рдЬोрдб़рдиे рдХा рдЬрд░िрдпा рд╣ै—рдЬрд╣ाँ рдк्рд░рдХृрддि рдиे рдЪुрдиौрддी рджी, рд╡рд╣ाँ рдЗंрдЬीрдиिрдпрд░िंрдЧ рдиे рдЙрдд्рддрд░ рджिрдпा। рдЗрд╕ рдкुрд▓ рдиे рди рдХेрд╡рд▓ рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рдЗंрдЬीрдиिрдпрд░िंрдЧ рдХी рд╕ीрдоाрдПँ рддोрдб़ीं, рдмрд▓्рдХि рдЙрд╕ рдЕрд▓рдЧाрд╡ рдХी рдЦाрдоोрд╢ी рдХो рднी рд╕рдоाрдк्рдд рдХрд░ рджिрдпा рдЬो рджрд╢рдХों рд╕े рдШाрдЯी рд╕ंрдЧ рджूрд░ी рдмрдиाрдП рд╣ुрдИ рдеी।

рдХрдИ рд╡рд░्рд╖ों рддрдХ, рдХрд╢्рдоीрд░ рдШाрдЯी рд░ेрд▓ рдоाрд░्рдЧ рд╕े рдХрдЯे-рдЫँрдЯे рдеी—рдЙрд╕рдХी рдШाрдЯिрдпाँ рдмрд╣ुрдд рдЧрд╣рд░ी рдеीं, рдЙрд╕рдХे рдЦрдб्рдб рдмрд╣ुрдд рддीрд╡्рд░, рдФрд░ рдЙрд╕рдХी рднौрдЧोрд▓िрдХ рд╕ंрд░рдЪрдиा рдЕрд╕्рдеिрд░। рдкрд░ंрддु рдЕрдм, рдЬрдм рдпрд╣ рд╕ेрддु рдмрди рдЪुрдХा рд╣ै, рдЕрд╕ंрднрд╡ рдХो рд╕ंрднрд╡ рдмрдиा рджिрдпा рдЧрдпा рд╣ै। рдпрд╣ рдЗрд╕्рдкाрдд рдоें рдзрдб़рдХрддा рд╣ै, рдЬिрд╕рдХी рдзрдХ-рдзрдХ рдоें рдоें рдЖрд╢ा рд╕ुрдиाрдИ рджेрддी рд╣ै। рдЗрд╕ рдкुрд▓ рдХो рдЕрд╕ाрдзाрд░рдг рдмрдиाрддा рд╣ै рд╕िрд░्рдл рдЗрд╕рдХी рдКँрдЪाрдИ рдпा рдбिрдЬ़ाрдЗрди рдирд╣ीं—рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рд╣ै рдХि рдХрд╣ाँ рдФрд░ рдХैрд╕े рдпрд╣ рдмрдиाрдпा рдЧрдпा। рдЗंрдЬीрдиिрдпрд░ों рдиे рднीрд╖рдг рд╕рд░्рджिрдпों, рднूрд╕्рдЦрд▓рдиों рдФрд░ рднूрдХंрдкों рдХे рдмीрдЪ рдХाрд░्рдп рдХिрдпा। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рд╕ैрдХрдб़ों рдоीрдЯрд░ рдКँрдЪाрдИ рдкрд░ рд▓рдЯрдХрддे рдХेрдмрд▓ рдХ्рд░ेрди рд╕े рдХाрдо рдХिрдпा, рдФрд░ рдкृрде्рд╡ी рдХी рдХुрдЫ рд╕рдмрд╕े рдкुрд░ाрдиी рдЪрдЯ्рдЯाрдиों рдоें рдиींрд╡ें рдЦोрджीं। рдоौрд╕рдо-рдк्рд░рддिрд░ोрдзी рдЗрд╕्рдкाрдд, рднूрдХंрдкीрдп рд╕ेंрд╕рд░ рдФрд░ 3D рд╕ंрд░рдЪрдиाрдд्рдордХ рдиिрдЧрд░ाрдиी рдк्рд░рдгाрд▓िрдпाँ рдЗрд╕े рдПрдХ рдЖрдзुрдиिрдХ рдХिрд▓े рдЬैрд╕ा рдмрдиाрддी рд╣ैं। рдкुрд▓ рдоें рдордЬрдмूрдд рд╕्рдЯीрд▓, рд╕ेंрд╕рд░ рдФрд░ рдЖрдзुрдиिрдХ рдиिрдЧрд░ाрдиी рд╕िрд╕्рдЯрдо рд▓рдЧे рд╣ैं рдЬिрд╕рд╕े рдпрд╣ рдмрд╣ुрдд рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рдмрдиा рд╣ै рдФрд░ рд╕ाрдмिрдд рдХрд░рддे рд╣ैं рдХि рд╣рдо рдЕрд╕рдо्рднрд╡ рдХो рд╕рдо्рднрд╡ рдмрдиा рд╕рдХрддे рд╣ैं।

рднाрд░рдд рдиे рдпрд╣ाँ рд╕िрд░्рдл рдкुрд▓ рдирд╣ीं рдмрдиाрдпा—рдЙрд╕рдиे рдКँрдЪाрдИ, рдоौрд╕рдо рдФрд░ рднрдп рдкрд░ рд╡िрдЬрдп рдкाрдИ рд╣ै। рднाрд░рдд рдХा рдЪिрдиाрдм рд░ेрд▓ рдкुрд▓ рд╣िрдоाрд▓рдп рдХी рдЪुрдк्рдкी рдкрд░ рдПрдХ рд╕ाрд╣рд╕ी рд╣рд╕्рддाрдХ्рд╖рд░ рд╣ै—рд╢ाрд▓ीрди, рдк्рд░рдмрд▓ рдФрд░ рдиिрд╢्рдЪрдпрдкूрд░्рдг। рдпрд╣ рдХेрд╡рд▓ рддрдХрдиीрдХी рдЙрдд्рдХृрд╖्рдЯрддा рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдк्рд░рдЧрддि рдХी рдЕрдбिрдЧ рднाрд╡рдиा рдХा рдк्рд░рдоाрдг рд╣ै। рдЖрдЦ़िрд░рдХाрд░, рдЬрдм рдПрдХ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рдЕрдкрдиे рдирджिрдпों рдФрд░ рдкрд╣ाрдб़ों рдХे рдкाрд░ рд╕рдкрдиे рджेрдЦрддा рд╣ै, рд╡рд╣ рдХेрд╡рд▓ рдкुрд▓ рдирд╣ीं рдмрдиाрддा, рд╡рд╣ рдзрд░ोрд╣рд░ें рд░рдЪрддा рд╣ै। рдЬो рдХрднी рдХेрд╡рд▓ рдПрдХ рд╕рдкрдиा рдеा, рдЕрдм рдмाрджрд▓ों рдХो рдЪीрд░рддा рд╣ुрдЖ рд╕ाрдХाрд░ рд╣ुрдЖ рд╣ै—рдПрдХ рдкुрд▓ рдЬो рдЗрд╕्рдкाрдд рдоें рдЧाрддा рд╣ै, рдкрд░ рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рдХी рдЧूँрдЬ рдоें рдмोрд▓рддा рд╣ै।

рднाрд░рдд рдиे рдпрд╣ाँ рд╕िрд░्рдл рдПрдХ рдкुрд▓ рдирд╣ीं рдмрдиाрдпा—рднाрд░рдд рдиे рдКँрдЪाрдИ, рдоौрд╕рдо рдФрд░ рдбрд░ рдкрд░ рдЬीрдд рд╣ाрд╕िрд▓ рдХी рд╣ै। рдЪिрдиाрдм рд░ेрд▓ рдкुрд▓ рднाрд░рдд рдХी рд╕ोрдЪ, рд╕ाрд╣рд╕ рдФрд░ рддрдХрдиीрдХ рдХा рдЕрдж्рднुрдд рдЙрджाрд╣рд░рдг рд╣ै। рдпрд╣ рд╕िрд░्рдл рд▓ोрд╣े рдФрд░ рд╕ीрдоेंрдЯ рдХा рдвांрдЪा рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рднाрд░рдд рдХे рд╕рдкрдиों рдХा рдкुрд▓ рд╣ै। рдЬрд╣ाँ рдкрд╣рд▓े рдЕрд▓рдЧाрд╡ рдФрд░ рджूрд░ी рдеी, рдЕрдм рд╡рд╣ाँ рдЬुрдб़ाрд╡ рдФрд░ рддрд░рдХ्рдХी рд╣ोрдЧी। рд▓ोрдЧों рдХो, рд╕ंрд╕्рдХृрддिрдпों рдХो рдФрд░ рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеाрдУं рдХो рдЬोрдб़рддे рдЗрд╕ рдкुрд▓ рд╕े рдЧुрдЬ़рд░рддी рдЯ्рд░ेрдиें рдХेрд╡рд▓ рдирджी рд╣ी рдкाрд░ рдирд╣ीं рдХрд░ेंрдЧी, рдмрд▓्рдХि рдЙрдо्рдоीрдж рдФрд░ рд╕рдЪ्рдЪाрдИ рдХे рдмीрдЪ, рдЕрд▓рдЧाрд╡ рдФрд░ рдПрдХрддा рдХे рдордз्рдп рд╕ेрддु рдмрдиेंрдЧी। рдпрд╣ рдПрдХ рдирдИ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рд╣ै, рдЬिрд╕рдиे рдХрд╢्рдоीрд░ рдХो рджेрд╢ рдХे рдмाрдХी рд╣िрд╕्рд╕ों рд╕े рдордЬрдмूрддी рд╕े рдЬोрдб़ा рд╣ै। рдпрд╣ рдкुрд▓ рдЗрд╕्рдкाрдд рдФрд░ рдХंрдХ्рд░ीрдЯ рд╕े рдмрдиा рд╣ै, рд▓ेрдХिрди рдЗрд╕рдоें рджेрд╢ рдХी рдПрдХрддा рдФрд░ рдЖрдЧे рдмрдв़рдиे рдХी рднाрд╡рдиा рднी рд╣ै।

рдЬрдо्рдоू-рдХрд╢्рдоीрд░ рдХे рд░िрдпाрд╕ी рдЬ़िрд▓े рдоें рд╕्рдеिрдд, рдЪिрдиाрдм рдирджी рдкрд░ рдмрдиा, рд╡िрд╢्рд╡ рдХा рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪा рдпрд╣ рдЕрдж्рднुрдд рд░ेрд▓рд╡े рдкुрд▓, рдХेрд╡рд▓ рдЗрд╕्рдкाрдд рдФрд░ рдЗंрдЬीрдиिрдпрд░िंрдЧ рдХा рдЪрдордд्рдХाрд░ рд╣ी рдирд╣ीं рдмрд▓्рдХि рднाрд░рдд рдХे рд╕ंрдХрд▓्рдк, рд╕ाрдорд░्рде्рдп рдФрд░ рд╕ंрдЪाрд░ рдХे рдирдП рдпुрдЧ рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै। рдЗрд╕рдХी рд╣рд░ рдирдЯ рдФрд░ рдмोрд▓्рдЯ рдЗрд╕ рдмाрдд рдХी рдЧрд╡ाрд╣ी рджेрддी рд╣ै рдХि рддрдХрдиीрдХ, рдзैрд░्рдп рдФрд░ рдЗрдЪ्рдЫाрд╢рдХ्рддि рдЬрдм рдоिрд▓рддे рд╣ैं, рддो рдЕрд╕ंрднрд╡ рдХो рднी рд╕ंрднрд╡ рдмрдиाрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै। рдЖрдзुрдиिрдХ рднाрд░рдд рдиे рдЗрд╕ рд╕ेрддु рдиिрд░्рдоाрдг рдоें рджुрд░्рдЧрдорддा рдХो рдЪुрдиौрддी рджी рдФрд░ рдЕрдкрдиे рдиाрдЧрд░िрдХों рдХे рдЬीрд╡рди рдХो рдЖрд╕ाрди рдмрдиाрдиे рдХी рджिрд╢ा рдоें рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдХрджрдо рдЙрдаाрдпा।
***

рд░рдЪрдиा рд╡िрдиोрдж рдПрдХ рдмрд╣ुрднाрд╖ी рдХрд╡рдпिрдд्рд░ी, рд▓ेрдЦिрдХा рдФрд░ рдм्рд░ॉрдбрдХाрд╕्рдЯрд░ рд╣ैं, рдЬो рд╣िंрджी, рдЙрд░्рджू, рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬ़ी рдФрд░ рдбोрдЧрд░ी рдоें рд╕ृрдЬрдирд╢ीрд▓ рд╣ैं। рдЙрдирдХी рд░рдЪрдиाрдПँ рдоाрдирд╡ीрдп рд╕ंрд╡ेрджрдиा, рд╕рдордХाрд▓ीрди рдпрдеाрд░्рде рдФрд░ рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рдЪेрддрдиा рдХी рд╕рд╢рдХ्рдд рдЕрднिрд╡्рдпрдХ्рддि рд╣ैं, рдЬो рдЖрдХाрд╢рд╡ाрдгी рд╕рд╣िрдд рдХрдИ рдоाрдз्рдпрдоों рд╕े рдк्рд░рд╕ाрд░िрдд рд╣ोрддी рд░рд╣ी рд╣ैं। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдЕрдм рддрдХ 20 рд╕े рдЕрдзिрдХ рд╡्рдпрдХ्рддिрдЧрдд рдкुрд╕्рддрдХों рдФрд░ 25 рд╕े рдЕрдзिрдХ рд╕ाрдЭा рд╕ंрдХрд▓рдиों рдоें рдпोрдЧрджाрди рджेрдХрд░ рд╕ाрд╣िрдд्рдп рдХो рд╕рдоृрдж्рдз рдХिрдпा рд╣ै।

рдк्рд░рдоुрдЦ рдк्рд░рдХाрд╢िрдд рдХृрддिрдпाँ:
  рдЙрд░्рджू: рдпाрд╕्рдоीрди-рдП-рд╕ुрдЧंрдз, рдоेрд░े рд╣рдорд╕рдл़рд░
  рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬ़ी: Eternal Heritage, Shahada Aisha, I Am Here Only, Bridging The Gap, Lotus Lore, Kashmir Konnectivity: A Biosketch
  рд╣िंрджी: рдЕрдирдХрд╣ी рд╕рд░рдЧрдо, рдкिрдШрд▓рддे рд╣िрдордЦंрдб (рдХрд╡िрддा-рд╕ंрдЧ्рд░рд╣), рдордз्рдпрд░ाрдд्рд░िрдХ рдХ्рд╖рдг, рдкрд░्рд╡рддों рдХे рджाрдпрд░े (рдХрд╣ाрдиी-рд╕ंрдЧ्рд░рд╣)
  рдбोрдЧрд░ी: рдЕрдб़рдпा рдордб़рдпा рдЧीрддें рднрд░рдпा, рд╣िрд░рдЦी рдлुрд╣ाрд░, рдЖрдЦी рд▓ै рджिрд▓े рджी рдЧрд▓्рд▓

рдИрдоेрд▓: rvbooks25@gmail.com